Bức hình đang khiến nhiều cha mẹ tranh cãi gay gắt: Đừng khiến con nghĩ rằng, lời nói của người lớn vô giá trị!

Lướt mạng xã hội, tôi tình cờ bắt gặp một bức ảnh khiến ai nhìn vào cũng phải bật cười. Đó là tờ giấy kẻ ô li với những dòng chữ viết vội, đầy vẻ hằn học và ấm ức của một cậu bé gửi cho mẹ mình: "Hồi nãy mẹ nói ừ rồi, giờ mẹ không cho". Kèm theo bức ảnh "tố cáo" ấy là dòng trạng thái tếu táo của người mẹ: "Làm Mẹ có quyền nha con trai".

Bức ảnh khiến nhiều người phì cười vì sự đáng yêu của con trẻ và cái sự "bá đạo" quyền lực mà bà mẹ nào cũng thấy quen thuộc. Nhưng sau nụ cười ấy, nếu chậm lại một chút để nhìn từ phía sau đôi mắt của đứa trẻ, có lẽ chúng ta sẽ thấy một câu chuyện khác, ít hài hước hơn, nhưng đáng suy ngẫm hơn rất nhiều.

Khi lời hứa của người lớn trở thành... trò đùa

Tờ giấy viết tay kia không đơn thuần là một sự mè nheo. Với cậu bé, đó là một "đơn khiếu nại" nghiêm túc về sự công bằng. Hãy thử tưởng tượng sự hụt hẫng của con. Khi mẹ nói "Ừ", trong thế giới của con là cả một bầu trời hy vọng và niềm vui. Nhưng rồi cũng chính mẹ, với cái quyền "làm người lớn", lạnh lùng thu hồi lại niềm vui ấy bằng câu "giờ mẹ không cho". Không giải thích, không lý do, chỉ đơn giản là vì... mẹ thích thế.

Điều đáng bàn ở đây không chỉ là việc người mẹ thay đổi quyết định, mà là thái độ xem nhẹ lời hứa với con trẻ .

Chúng ta, những người làm cha mẹ thường dễ dàng tặc lưỡi cho qua những lần "lỡ lời" với con. Chúng ta nghĩ rằng: "Ôi dào, trẻ con ấy mà, quên ngay thôi", hay "Mình là mẹ, mình có quyền đổi ý để tốt cho con". Chúng ta vô tình biến việc thất hứa thành một đặc quyền, và biến nỗi thất vọng của con thành một câu chuyện cười để chia sẻ.

Nhưng với trẻ con, lời hứa của cha mẹ là luật lệ, và quan trọng hơn cả, là niềm tin.

Những vết xước vô hình

Khi một đứa trẻ ấm ức viết xuống dòng chữ "Mẹ nói ừ rồi...", nghĩa là lòng tin của con đang bị lung lay. Nguy hiểm nhất của việc "bình thường hóa" sự thất hứa là chúng ta đang dạy con một bài học sai lệch: Rằng lời nói của người lớn đôi khi không có giá trị cam kết. Rằng ai có quyền lực hơn, người đó được phép lật kèo.

Nếu những lần "quay xe" cứ lặp lại và được coi là hiển nhiên, con sẽ dần hình thành cơ chế phòng vệ. Sự háo hức ngây thơ sẽ bị thay thế bằng sự nghi ngờ: "Mẹ hứa vậy thôi, chắc gì đã làm". Và sau này, khi chúng ta yêu cầu con phải trung thực, phải giữ chữ tín, liệu con có còn tin vào sức nặng của những giá trị ấy không, khi chính người dạy con lại là người xem nhẹ nó?

Uy quyền thực sự không nằm ở sự áp đặt

Tất nhiên, làm cha mẹ là một công việc khó khăn và đầy biến động. Sẽ có những lúc chúng ta buộc phải thay đổi quyết định, phải nói "Không" sau khi đã lỡ nói "Có" vì một lý do chính đáng nào đó. Mẹ có quyền đó, chắc chắn rồi.

Nhưng cái "quyền" ấy nên đi kèm với sự tôn trọng. Thay vì dùng câu "Làm Mẹ có quyền" để lấp liếm cho sự thay đổi, hãy thử ngồi xuống ngang tầm mắt con. Hãy nói một lời xin lỗi chân thành: "Mẹ xin lỗi vì đã làm con mừng hụt. Mẹ phải thay đổi ý định vì...".

Một lời giải thích không làm giảm đi uy quyền của cha mẹ. Trái lại, nó xoa dịu sự ấm ức trong lòng con, biến tờ "đơn kiện" kia thành một bài học về sự thấu hiểu. Nó cho con thấy rằng: Mẹ tôn trọng con, tôn trọng lời đã nói ra, chứ không phải mẹ đang lừa con.

Nuôi dạy một đứa trẻ, suy cho cùng, không phải là cuộc chiến xem ai quyền lực hơn. Đó là hành trình xây dựng một mối quan hệ mà ở đó, con nghe lời mẹ vì nể phục và tin tưởng, chứ không phải vì sợ hãi một "luật rừng" mang tên: Người lớn luôn đúng.