Vì sao ung thư phổi thường được chẩn đoán muộn? Nếu bạn cảm thấy "1 chỗ phình to, 1 chỗ tê bì và 2 cơn đau", hãy đi khám sớm

Mới đây, một bác sĩ hô hấp ở Trung Quốc chia sẻ trong quá trình thăm khám, ông thường gặp những bệnh nhân mang theo phim chụp cũ và cho rằng mình chỉ bị viêm phế quản mạn tính hoặc bệnh phổi lâu năm. Tuy nhiên, một số trường hợp sau khi được kiểm tra chuyên sâu lại phát hiện những tổn thương nghiêm trọng hơn.

Một trong số đó là trường hợp người đàn ông 62 tuổi được gọi là ông Châu. Sau khi nghỉ hưu, ông vẫn duy trì cuộc sống khá năng động: hằng ngày đi chợ, nấu ăn, chăm cháu và đi bộ ở công viên. Vì vậy, mọi người xung quanh đều nhận xét ông có sức khỏe tốt.

Ông Châu đã hút thuốc gần 40 năm. Thỉnh thoảng ông ho vài tiếng nhưng cho rằng “người hút thuốc thì ai chẳng ho”. Gia đình cũng đưa ông đi khám sức khỏe định kỳ hằng năm và ông từng chụp X-quang phổi nhiều lần nhưng chưa phát hiện bất thường rõ ràng.

Tuy nhiên, trong hơn nửa năm qua, cơ thể ông bắt đầu xuất hiện một số thay đổi. Các đầu ngón tay dần trở nên to và tròn hơn, cánh tay phải thường xuyên tê, đồng thời xuất hiện cảm giác đau âm ỉ ở ngực phải và vùng lưng.

Ban đầu, ông cho rằng những triệu chứng này xuất phát từ việc chăm cháu quá mệt. Ông thử dán cao, xoa bóp vai và sử dụng siro ho nhưng tình trạng không cải thiện. Ngược lại, cơn ho ngày càng nặng hơn và đôi khi có lẫn những vệt máu nhỏ trong đờm.

Sau khi được con trai đưa đi chụp CT, các bác sĩ phát hiện một tổn thương dạng khối ở phổi phải, bệnh đã tiến triển đến giai đoạn tiến triển.

Gia đình ông Châu không khỏi thắc mắc: Tại sao năm nào cũng khám sức khỏe, chụp X-quang phổi mà khi phát hiện, ung thư phổi đã ở giai đoạn tiến triển?

Vì sao chụp X-quang phổi định kỳ vẫn có thể bỏ sót tổn thương?

Theo vị bác sĩ, đây là một trong những hiểu lầm khá phổ biến. X-quang ngực có những hạn chế nhất định trong việc phát hiện các tổn thương nhỏ ở phổi. Những nốt có kích thước nhỏ hoặc nằm ở vị trí khó quan sát, chẳng hạn phía sau tim hoặc gần cơ hoành, có thể khó được phát hiện trên phim X-quang thông thường.

Khi một khối u đã đủ lớn để nhìn thấy rõ trên X-quang, tổn thương có thể đã tồn tại trong một khoảng thời gian dài.

Một yếu tố khác là ung thư phổi giai đoạn sớm thường không gây ra triệu chứng rõ ràng. Vì vậy, nhiều người có tâm lý “không đau, không khó chịu thì chắc không có bệnh”, từ đó bỏ qua những thay đổi nhỏ của cơ thể.

Khi xuất hiện các triệu chứng rõ rệt, tổn thương có thể đã ảnh hưởng đến màng phổi, thành ngực hoặc các cấu trúc thần kinh xung quanh. Đáng chú ý, một số biểu hiện rất dễ bị nhầm với các vấn đề cơ xương khớp thường gặp ở người trung niên và lớn tuổi.

"1 chỗ phình to, 1 chỗ tê bì" cần lưu ý

Đầu tiên là đầu ngón tay trở nên to và móng tay cong hơn , còn gọi là ngón tay dùi trống.

Nhiều người khi nhận thấy đầu ngón tay thay đổi thường nghĩ đến bệnh xương khớp, thiếu canxi hoặc do lao động nhiều mà không nghĩ tới các bệnh lý ở phổi.

Ngón tay dùi trống có thể gặp trong một số bệnh lý phổi và tim mạch, trong đó có ung thư phổi. Tuy nhiên, đây không phải dấu hiệu đặc hiệu của ung thư phổi và có thể xuất hiện trong nhiều tình trạng khác.

Nếu đầu ngón tay thay đổi rõ rệt mà không có nguyên nhân phù hợp, đặc biệt khi đi kèm các triệu chứng hô hấp kéo dài, người bệnh nên đi khám để tìm nguyên nhân thay vì chỉ tự điều trị.

Một dấu hiệu khác là tê ở vai, cánh tay hoặc bàn tay .

Ở người lớn tuổi, tê tay thường được quy cho thoái hóa cột sống cổ, đau vai gáy hoặc các bệnh lý cơ xương khớp. Tuy nhiên, trong một số trường hợp hiếm gặp, khối u ở vùng đỉnh phổi có thể phát triển gần đám rối thần kinh cánh tay và gây ra các triệu chứng ở vai, cánh tay hoặc bàn tay cùng bên.

Điểm đáng lưu ý là tình trạng tê có thể kéo dài, không cải thiện rõ rệt dù đã nghỉ ngơi hoặc điều trị các vấn đề cổ vai gáy thông thường.

2 kiểu đau dễ bị nhầm với bệnh cơ xương khớp

Đau ngực là một biểu hiện khác cần được chú ý.

Khi tổn thương phổi ảnh hưởng đến màng phổi hoặc thành ngực, người bệnh có thể xuất hiện cảm giác đau hoặc khó chịu ở ngực. Cơn đau có thể âm ỉ và tăng lên khi ho hoặc hít sâu.

Tuy nhiên, đau ngực có rất nhiều nguyên nhân, từ bệnh tim mạch, phổi cho đến cơ xương khớp. Vì vậy, không nên tự cho rằng đau ngực là do ung thư phổi nhưng cũng không nên chủ quan nếu triệu chứng kéo dài hoặc ngày càng nặng.

Đau vai, đau lưng cũng có thể khiến người bệnh nghĩ đến thoái hóa, viêm quanh khớp vai hoặc căng cơ.

Nếu cơn đau kéo dài, tái diễn, không có điểm đau rõ ràng, không cải thiện với nghỉ ngơi hoặc các biện pháp điều trị thông thường, người bệnh nên đi khám để xác định nguyên nhân.

Đặc biệt, khi đau đi kèm ho kéo dài, khó thở, ho ra máu hoặc sụt cân không chủ ý, cần được đánh giá y tế sớm.

Phát hiện sớm vẫn là yếu tố quan trọng

Chụp CT phổi liều thấp có khả năng phát hiện các tổn thương nhỏ ở phổi tốt hơn X-quang ngực và hiện được sử dụng trong chương trình sàng lọc ung thư phổi ở những nhóm có nguy cơ phù hợp.

Tuy nhiên, không phải ai cũng cần chụp CT phổi định kỳ. Việc có nên sàng lọc hay không, bắt đầu ở độ tuổi nào và khoảng cách giữa các lần kiểm tra cần dựa trên tuổi, tiền sử hút thuốc và các yếu tố nguy cơ khác, đồng thời nên được trao đổi với bác sĩ.

Đặc biệt, nếu xuất hiện ho kéo dài không rõ nguyên nhân, ho ra máu, đau ngực dai dẳng, khó thở, sụt cân không chủ ý hoặc các triệu chứng bất thường ở tay, vai, lưng , người bệnh không nên chỉ coi đó là bệnh tuổi già và tự điều trị kéo dài.

Nhiều khi, vấn đề không phải là bệnh “ẩn” quá kỹ mà là những tín hiệu ban đầu bị chúng ta xem nhẹ. Khi một triệu chứng kéo dài, tái diễn hoặc ngày càng nặng, việc đi khám và tìm đúng nguyên nhân vẫn là cách tốt nhất để không bỏ lỡ cơ hội phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm.