Từ lớp học 20 người đến chuẩn kiểm định châu Âu: Hành trình khác biệt của sinh viên Ngôn ngữ FPTU

Khi ChatGPT có thể dịch một hợp đồng trong vài giây, khi phần mềm phiên dịch tự động xuất hiện ở mọi cuộc họp quốc tế, câu hỏi nhiều bạn trẻ đặt ra là: học ngôn ngữ còn có giá trị không?

Câu trả lời không phải "có" hay "không" mà là: giá trị đó đang dịch chuyển, và ai hiểu được điều đó trước sẽ thắng.

Thực tế, nhu cầu nhân lực ngôn ngữ không hề thu hẹp trong thời đại AI, nó đang biến đổi hình dạng. Các tập đoàn đa quốc gia, doanh nghiệp FDI đang đổ bộ vào Việt Nam, kéo theo nhu cầu khổng lồ về những người không chỉ biết nói tiếng Hàn, tiếng Trung hay tiếng Anh mà còn hiểu văn hoá kinh doanh, biết dùng công cụ số và có thể làm việc trong môi trường đa quốc gia.

Nói cách khác, thị trường không cần ít người làm ngôn ngữ hơn, thị trường cần những người làm ngôn ngữ giỏi hơn hẳn thế hệ trước.

Và "giỏi hơn" lúc này có nghĩa cụ thể: biết làm việc cùng AI thay vì cạnh tranh với nó, có tư duy phân tích để xử lý những gì máy dịch sai hoặc bỏ sót, có kỹ năng giao tiếp liên văn hoá đủ sâu để không một thuật toán nào bắt chước được, và có nền tảng kinh doanh đủ vững để hiểu ngữ cảnh của từng câu chữ trong một thương vụ thật sự. Đó chính xác là những gì FPTU đang xây dựng.

Không dừng ở trải nghiệm khác biệt, chất lượng đào tạo các ngành ngôn ngữ tại FPTU cũng vừa được củng cố bằng dấu mốc quốc tế khi ba chương trình Ngôn ngữ Anh, Ngôn ngữ Nhật và Ngôn ngữ Hàn vừa chính thức nhận đạt kiểm định AQAS (Đức). Theo báo cáo kiểm định, các chương trình đáp ứng bộ tiêu chuẩn bảo đảm chất lượng trong Không gian Giáo dục Đại học châu Âu (ESG) và Khung trình độ châu Âu (EQF).

Không phải một ngoại ngữ mà là hai

Sinh viên ngành Ngôn ngữ tại FPTU không ra trường chỉ với một thứ tiếng trong tay. Chương trình được thiết kế để mỗi sinh viên thành thạo song song hai ngoại ngữ: sinh viên Ngôn ngữ Anh được học thêm Hán ngữ; sinh viên Ngôn ngữ Hàn và Ngôn ngữ Trung được trang bị tiếng Anh tương đương bậc 5 theo Khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dành cho Việt Nam.

Điều đó không chỉ tạo lợi thế khi xin việc. Nó mở ra hoàn toàn một khung nghề nghiệp khác từ biên phiên dịch, thương mại quốc tế đến giảng dạy - khi người ta nói được ngôn ngữ mà đối tác dùng, cơ hội xuất hiện ở cả những nơi người khác không nhìn thấy.

Với những ai muốn đi sâu hơn vào thương mại và kinh doanh, FPTU còn có riêng các chuyên ngành Tiếng Anh thương mại, Tiếng Hàn thương mại và Tiếng Trung thương mại - nơi ngôn ngữ được dạy song hành cùng kinh doanh, giúp sinh viên vừa nói thạo ngoại ngữ, vừa am hiểu nền tảng vận hành doanh nghiệp và các công cụ số trong thực tế.

Sẵn sàng hộ chiếu, sẵn sàng chu du nước ngoài

Tại FPTU, sinh viên không cần chờ đến năm ba hay năm tư mới có cơ hội ra thế giới. Ngay từ năm nhất, các bạn đã có thể đăng ký trao đổi sinh viên quốc tế hoặc học kỳ ngắn hạn tại Hàn Quốc, Trung Quốc, Philippines, Singapore, Malaysia hay các nước nói tiếng Anh. Chương trình OJT - đào tạo trong doanh nghiệp ở nước ngoài - là một trong những trải nghiệm mà nhiều sinh viên mô tả là bước ngoặt thật sự. Bên cạnh đó, các chương trình trải nghiệm tại nước ngoài, diễn đàn học thuật quốc tế vô cùng phong phú. Điều kiện duy nhất: có hộ chiếu và sẵn sàng lên đường.

Sống trong môi trường bản địa không chỉ cải thiện phản xạ ngôn ngữ, nó thay đổi cả cách một người nhìn thế giới.

Lớp 20 người: Không còn chỗ để "trốn", chỉ còn cơ hội để lớn lên

Quy mô lớp học khoảng 20-25 sinh viên là một trong những điểm mà nhiều bạn chỉ thật sự thấy giá trị khi đã trải qua. Với một ngành mà phản xạ giao tiếp, thuyết trình và khả năng ứng biến là cốt lõi, sĩ số nhỏ tạo ra không gian học tập mà ở đó sinh viên không thể "trốn" nhưng cũng chính vì thế mà họ buộc phải lớn lên.

Mỗi buổi học là một tập hợp của debate, đóng vai, thuyết trình, thảo luận nhóm và giao tiếp hoàn toàn bằng ngoại ngữ. Không khí vừa căng vừa vui và quan trọng hơn, nỗi sợ nói sai dần biến mất khi không còn chỗ nào để ẩn nấp.

Học ngôn ngữ nhưng biết… gọi vốn

Ít người mặc định rằng sinh viên ngôn ngữ cũng sẽ ngồi lên bàn pitching sản phẩm trước hội đồng đầu tư. Nhưng tại FPTU, đó là chuyện bình thường.

Chương trình đào tạo tích hợp hai học phần khởi nghiệp, nơi sinh viên thực sự phát triển sản phẩm, lên kế hoạch triển khai, kiểm soát dòng tiền, thậm chí thành lập công ty và vận hành như một doanh nghiệp thật. Đặc biệt, sinh viên Ngôn ngữ được kết nối cùng các sinh viên Công nghệ, kinh tế, truyền thông tạo thành nhóm liên ngành, đúng như cách các startup thực tế hoạt động.

Qua trải nghiệm đó, sinh viên hiểu rằng ngoại ngữ không chỉ là công cụ giao tiếp. Nó là lợi thế cạnh tranh và nếu dùng đúng chỗ, nó là chìa khóa mở ra sự nghiệp theo những hướng không ai dạy trước.

Học ngôn ngữ trong thời AI: làm chủ công cụ, không phụ thuộc vào công cụ

Khác với cách nhiều trường tiếp cận AI như một chủ đề bổ trợ, FPTU đưa AI vào ngay trong lõi của quá trình đào tạo ngôn ngữ. Sinh viên được thực hành dùng AI để phân tích văn bản, phát hiện lỗi dịch thuật, biên tập nội dung đa ngôn ngữ và kiểm tra độ chính xác của máy dịch - những kỹ năng mà các công ty đa quốc gia hiện đang tìm kiếm. Mục tiêu không phải tạo ra người học phụ thuộc vào AI, mà là người học biết chính xác AI có thể làm gì và có khả năng bắt lỗi khi nó sai.

Học ngoại ngữ vẫn giữ bản sắc người Việt

Đây là điểm khác biệt rất ít trường đại học có nhưng FPTU đã triển khai 20 năm nay. Tại FPTU, hai môn học bắt buộc với toàn bộ sinh viên là Vovinam và Nhạc cụ dân tộc như sáo, đàn tranh, đàn nhị, đàn nguyệt… giúp người trẻ trước khi bước ra thế giới và đại diện cho bản thân ở một môi trường quốc tế, cần biết mình là ai. Những giờ Vovinam không chỉ rèn thể lực, chúng dạy kỷ luật và ý chí. Những buổi học nhạc cụ dân tộc không chỉ dạy cách gảy đàn, chúng kể câu chuyện hàng trăm năm về người Việt qua âm nhạc.

Không ít sinh viên thú nhận đây là điều họ không ngờ tới khi chọn ngành ngôn ngữ nhưng lại trở thành thứ giúp họ nổi bật thật sự trong mắt đối tác và bạn bè quốc tế.

Học ngôn ngữ tại FPTU không bắt đầu từ bảng chữ cái và kết thúc ở tấm bằng. Đó là bốn năm xây dựng một con người hiểu biết, biết đứng vững trước thế giới và biết rõ mình đến từ đâu.