Một tuần sau khi con tàu Princess Empress chở 800.000 lít dầu công nghiệp bị chìm ngoài khơi tỉnh đảo Oriental Mindoro của Philippines, dầu rò rỉ đã trôi dạt vào ít nhất 9 thị trấn thuộc tỉnh này, buộc Chính phủ Philippines ban bố tình trạng thiên tai.
Tại thị trấn Pola, lực lượng bảo vệ bờ biển, cư dân và các tình nguyện viên địa phương phải mặc đồ bảo hộ, đeo khẩu trang, sử dụng xô chậu, cốc để thu gom dầu tràn bám trên các bờ đá. Nhiều người cho biết dầu tràn vào thị trấn Pola thực sự đen đặc, bốc mùi nồng nặc gây khó thở. Việc dọn dẹp cần thời gian vì còn rất nhiều dầu không chỉ ở khu vực này mà còn ở xung quanh.
Đến nay, dầu cũng đã lan xuống bờ biển phía đông đảo Mindoro và đến tỉnh đảo Antique, cách khu vực tàu chìm khoảng 75 hải lý. Do điều kiện thời tiết gió mùa mạnh, vết dầu nhiều khả năng tiếp tục lan rộng đến các hòn đảo khác của Philippines trong những ngày tới.
Thống đốc tỉnh Antique, bà Rhodora Cadiao, cho biết hơn 22.000 cư dân thuộc 7.000 hộ gia đình bị ảnh hưởng từ sự cố rò rỉ dầu. Chính quyền Antique lo ngại mùi dầu ô nhiễm gây ra các bệnh về hô hấp cho người dân, nhất là với trẻ em. Chính quyền đã gửi hàng nghìn gói thực phẩm, gạo, đồ cứu trợ, thuốc chữa hen suyễn…cho người dân trong vùng chịu ảnh hưởng. Tại thành phố Caluya ở Antique, 46 héc-ta trồng rong biển đã bị ngập dầu, thiệt hại ban đầu ước tính khoảng 6 triệu peso (tương đương hơn 2,5 tỷ VND).
Theo một báo cáo của Viện khoa học hàng hải thuộc Đại học Philippines, diện tích san hô, rừng ngập mặn và rong biển có nguy cơ bị đe dọa bởi vệt dầu loang lên tới khoảng 36.000 héc-ta. Một số chuyên gia môi trường còn cảnh báo tình trạng nhiều loài sinh vật biển có thể chết do nhiễm dầu và thức ăn ô nhiễm. Điều này không chỉ làm mất kế sinh nhai của hàng chục ngàn ngư dân mà còn khiến nguồn cung hải sản cho người dân giảm, gây mất an ninh lương thực.
Nỗ lực dọn dẹp dầu tràn tại thị trấn Pola (Ảnh: Phistar)
Các nhà khoa học kêu gọi chính phủ Philippines có biện pháp lập tức khắc phục sự cố tràn dầu, cùng với việc đánh giá mức độ nghiêm trọng các thiệt hại, ưu tiên phục lợi cho các cộng đồng dân cư bị ảnh hưởng. Trong khi đó, Bộ Du lịch Philippines bày tỏ lo ngại rằng sự cố tràn dầu sau vụ tàu chìm có thể ảnh hưởng đến 3 trong số các điểm lặn biển đẳng cấp thế giới tại nước này, gồm eo biển Verde Island, rạn san hô Apo tại Mindoro và khu vực xác tàu đắm trong Chiến tranh Thế giới thứ 2 trên đảo Palawan. Ngành du lịch tỉnh Oriental Mindoro đứng trước nguy cơ gián đoạn, thiệt hại lớn khi sự cố diễn ra vào đúng mùa cao điểm du lịch.
Chính quyền Philippines cho biết khả năng cao con tàu Princess Empress đang nằm ở độ sâu 366 mét so với mặt nước biển và chính quyền đang nỗ lực xác định chính xác vị trí tàu bằng một thiết bị tự hành điều khiển từ xa.
Chủ sở hữu tàu nỗ lực phối hợp với 02 công ty tư nhân để thu hồi , dọn dẹp dầu tại khu vực chìm tàu. Năm 2006, Philippines từng đối phó với sự cố tràn dầu tương tự ở Guimaras khi một con tàu chở 500.000 lít dầu gặp sự cố.