Toàn cảnh vụ lừa đảo kỳ nghỉ rúng động dư luận năm 2026

Hơn 3.300 tỷ đồng bị chiếm đoạt, gần 400 bị can bị khởi tố trên cả nước. Hàng nghìn nạn nhân, nhiều người đã mất trắng tiền tiết kiệm cả đời. Đây là vụ lừa đảo có hệ thống lớn nhất cả nước từng bị phát hiện nhắm vào người trung niên và cao tuổi. Vụ việc được phơi bày nhờ một ê-kíp nhà báo của VTV đã điều tra bền bỉ suốt hơn 4 năm, cùng với sự vào cuộc quyết liệt chỉ trong khoảng 10 ngày của lực lượng chức năng.

Chuyện gì đã xảy ra?

Tháng 6/2026, loạt phim tài liệu điều tra "Bẫy 2", thuộc chương trình VTV Đặc biệt của Đài Truyền hình Việt Nam - phát sóng 3 tập liên tiếp về chủ đề lừa đảo kỳ nghỉ du lịch gây chấn động dư luận.

Để có được các tập phim lột tả chân thực, ê-kíp đã bền bỉ theo đuổi đề tài từ năm 2022 đến 2026 với gần 10TB dữ liệu hình ảnh thu thập được. Toàn bộ không có kịch bản trước, không có diễn viên. Chỉ là camera bí mật, những câu chuyện, tình huống thực tế, và những cuộc nói chuyện được ghi lại đúng như những gì đã diễn ra.

Dư luận dậy sóng ngay sau khi các tập phim được chiếu. Cơ quan chức năng lập tức vào cuộc. Tính đến ngày 19/6/2026: Công an Hà Nội đã khởi tố 24 vụ án, 194 bị can trong đường dây lừa đảo mua bán, chuyển nhượng kỳ nghỉ du lịch, ước tính số tiền liên quan lên đến hơn 2.700 tỷ đồng. Cùng thời điểm đó, Công an TP Hồ Chí Minh khởi tố thêm 11 vụ án, gần 200 bị can, thu giữ 5.563 hợp đồng, xác định thiệt hại ban đầu hơn 612 tỷ đồng. Tổng cộng trên toàn quốc: gần 400 bị can, tổng số tiền liên quan vượt 3.300 tỷ đồng, và con số này chưa dừng lại.

Những ai liên quan?

Chân dung các nạn nhân: Họ không phải người không có trình độ hay thiếu kinh nghiệm sống. Họ là những người già về hưu có tích lũy, gia đình con cái đàng hoàng. Nhưng con bận đi làm, cháu bận đi học, họ bị dẫn dụ bởi những cuộc gọi lịch sự, những lời hỏi han ân cần, mời đi sự kiện miễn phí. Khi đến thì được chăm sóc tận tình, hỏi han từng chuyện nhỏ, đau chỗ nào, thích đi đâu, con cái ra sao? Những kẻ lừa đảo cho các nạn nhân thứ mà nhiều người già thường thiếu vắng, đó là sự quan tâm. Nhưng sau cùng lại khiến họ (và cả gia đình, con cái) sống cả đời với hối hận, áy náy, xấu hổ và tự trách.

Có nạn nhân tại TP Hồ Chí Minh bị chiếm đoạt 8,5 tỷ đồng qua 42 hợp đồng, tức là bị dẫn dắt qua hàng chục lần đóng tiền mà không thể ngưng lại. Nhiều nạn nhân đã qua đời trước khi vụ án bị phanh phui. Công an TP Hà Nội cho biết, thân nhân của người mua hợp đồng kỳ nghỉ du lịch đã qua đời vẫn có thể trình báo để được xem xét hoàn trả số tiền bị chiếm đoạt.

Chân dung các đối tượng: Trong 194 bị can bị khởi tố tại Hà Nội có 34 người là chủ tịch, giám đốc doanh nghiệp; phần lớn có trình độ cử nhân, trẻ nhất sinh năm 2000. Đây không phải đám lừa đảo vặt. Đây là những người có học, có tổ chức, biết xây dựng hình ảnh doanh nghiệp và biết khai thác tâm lý người khác một cách có hệ thống.

Nhưng ngoài các đối tượng chủ mưu, nhiều người - đặc biệt là các nhân viên telesale trẻ tuổi - bị cuốn vào đường dây với mức lương bèo bọt. Đại tá Ngô Thuận Lăng, Trưởng Phòng PC03 Công an TP Hồ Chí Minh, trăn trở khi nói về phần lớn trong số gần 200 bị can vừa bị Công an TP Hồ Chí Minh khởi tố: đó là những sinh viên vừa ra trường, tuổi ngoài 20. Họ được tuyển vào làm telesale với mức lương cứng 6–8 triệu đồng, cộng hoa hồng tính trên số tiền chiếm đoạt được. Công việc hàng ngày: làm theo kịch bản được dàn dựng sẵn, gọi điện, dụ dỗ, lôi kéo khách đến văn phòng. "Chỉ vì hám lợi trước mắt, các em đã trực tiếp tham gia và giúp sức đắc lực cho các đường dây lừa đảo" Đại tá Ngô Thuận Lăng nói.

Ê-kíp VTV — những người phơi bày sự thật: Vụ án này có thể vẫn còn nằm trong bóng tối nếu không có một nhóm nhà báo chọn ở lại với câu chuyện suốt hơn 4 năm.

Những ngừời thực hiện loạt điều tra "Bẫy" phần 2 là những cái tên quen thuộc: chỉ đạo sản xuất nhà báo Nguyễn Thu Hà, chịu trách nhiệm sản xuất NSƯT Tạ Quỳnh Tư, ê-kip nhà báo Nguyễn Hồ Trí (đạo diễn), Đặng Hồng Anh (biên tập), Chu Thanh, Huy Bằng, Trung Duy… cùng một số đồng nghiệp ở cả trong và ngoài Đài truyền hình Việt Nam, (đây cũng là ekip từng sản xuất "Bẫy" phần 1, nói về các đường dây lừa đảo "việc nhẹ lương cao" xuyên biên giới).

Ê-kip cho biết họ điều tra các đường dây lừa đảo kỳ nghỉ từ năm 2022, ghi lại gần 10TB dữ liệu hình ảnh thực tế, không dàn dựng. Phim phát sóng tháng 6/2026 và ngay lập tức trở thành ngòi nổ cho những vụ truy tố đồng loạt trên toàn quốc.

Đây là báo chí điều tra đúng nghĩa: kiên nhẫn, dũng cảm, và đi đến cùng sự thật.

Cơ quan chức năng vào cuộc: Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an, trực tiếp giao nhiệm vụ cho lực lượng công an toàn quốc rà soát, đấu tranh tội phạm lừa đảo thông qua hợp đồng kỳ nghỉ dưỡng. Trung tướng Mai Hoàng, Giám đốc Công an TP Hồ Chí Minh, phát lệnh cao điểm 45 ngày đêm "đấu tranh, làm sạch địa bàn." Từ ngày 10/6/2026, các đơn vị nghiệp vụ tại cả Hà Nội và TP Hồ Chí Minh đồng loạt kiểm tra, khởi tố hằng chục đường dây, hằng trăm đối tượng trong vòng chưa đầy 10 ngày.

Thủ đoạn như thế nào?

Theo Công an TP Hồ Chí Minh, đây là quy trình bẫy người được thiết kế liên hoàn, không có kẽ hở cho nạn nhân kịp thoát ra.

Bước 1 — Chuẩn bị và tìm kiếm: Các đối tượng thành lập doanh nghiệp, lập ra ban bệ, bộ phận telesale. Thu thập dữ liệu cá nhân từ mua bán trái phép, từ danh sách khách hàng cũ của các chương trình du lịch, mạng xã hội, để nhắm mục tiêu chính xác. Người có điều kiện kinh tế, người từng tham gia tour du lịch, người cao tuổi… được phân loại trước khi bị gọi điện.

Bước 2 — Tiếp cận và lừa dối (tư vấn): Cuộc gọi đầu tiên không nhắc đến tiền. Chỉ mời đến nhận quà, nhận kỳ nghỉ miễn phí, tham gia chương trình tri ân. Người già thường không từ chối những món quà miễn phí. Khách đến, bị giữ lại nghe tư vấn 2 tiếng để "đổi quà" như 1 chiếc dù hay áo mưa. Trong 2 tiếng đó, kịch bản thực sự mới được chạy: các gói kỳ nghỉ từ 30 triệu đến 420 triệu đồng.

Bước 3 — Ký hợp đồng và thu tiền: Đòn trí mạng: Đây không chỉ là kỳ nghỉ, còn là tài sản có thể sinh lời, lãi suất 8–10%/năm, các đối tượng cam kết mua lại giá cao, lợi nhuận tăng gấp đôi sau 3 tháng. Gây áp lực ký hợp đồng ngay, không để khách về suy nghĩ. Khách ký hợp đồng là các đối tượng thu tiền ngay, không có tiền thì hướng dẫn khách vay app, cắm sổ đỏ… để có tiền đóng cho chúng.

Bước 4 — Trì hoãn và chiếm đoạt thêm: Nhưng khách mua xong mới biết, nhiều gói kỳ nghỉ được bán mà resort vẫn chưa xây xong. Một số có tour thật thì cũng phải đăng ký trước nhiều ngày, điều kiện nhiêu khê, không phải muốn đi là đi. Khi khách muốn rút, muốn chuyển nhượng, muốn thanh lý, đó là lúc cái bẫy thật sự siết lại: Chúng trì hoãn và yêu cầu người bán đóng các loại phí chuyển nhượng, phí thủ tục, phí nâng cấp dịch vụ, phí thế chân… Mỗi lần đóng phí thực chất là ký thêm hợp đồng mới. Người muốn bán lại phải mua thêm. Nhiều người ký tới hàng chục hợp đồng liên tục mà không thể dừng lại vì "đâm lao phải theo lao", mong lấy lại những gì đã mất.

Cảnh báo: đây chỉ là một trong nhiều "bẫy"

Kỳ nghỉ lừa đảo bị phanh phui. Nhưng xin đừng nhầm: đây không phải vụ đơn lẻ, không phải thủ đoạn duy nhất, và người cao tuổi không phải lần đầu bị nhắm vào.

Cùng logic khai thác tâm lý đó, đang tồn tại hàng chục biến thể khác:

Hội thảo 0 đồng, lừa mua thực phẩm chức năng: Các đối tượng thu thập dữ liệu, người có vấn đề sức khoẻ, (kiểu như vợ vừa đi viện, chồng đã nhận được cuộc gọi mời hội thảo miễn phí tư vấn đúng căn bệnh đó). Sau đó quảng cáo các loại thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc nhưng bị thổi phồng công dụng, dẫn dụ vào bẫy lừa liên hoàn hoặc đa cấp.

Chuyến du lịch 0 đồng: Quảng cáo đi du lịch 0 đồng, đưa người cao tuổi lên xe đến điểm du lịch, xen giữa các hoạt động tham quan là những buổi thuyết trình bán hàng kéo dài, áp lực mua tại chỗ.

Vòng tay huyết áp, giường thiên thạch, đá năng lượng: Đánh vào nỗi sợ bệnh tật, cam kết chữa khỏi ung thư, tiểu đường, huyết áp bằng vật phẩm không có bất kỳ giá trị y tế nào.

Bán hàng đa cấp biến tướng: Hứa hẹn thu nhập thụ động, tuyển thêm người để nhân hệ thống, thu tiền đầu vào rồi biến mất.

Lừa đảo đá thiên thạch, đồ cổ giả: Nhắm vào người có tiền nhàn rỗi, thổi giá trị ảo rồi bán hàng vô giá trị...

Điểm chung của các dạng lừa đảo này, theo cơ quan Công an: Chúng nhắm vào người cô đơn, người sợ bệnh, người có tiền tiết kiệm, người muốn có thu nhập thụ động, thiếu người thân hỗ trợ ra quyết định. Thế nên người cao tuổi luôn là mục tiêu ưu tiên. Lừa đảo dạng này thường có 3 dấu hiệu: thứ nhất là dùng quà miễn phí đổi thời gian của bạn, thứ hai quảng cáo lợi nhuận cao hơn lãi suất ngân hàng, thứ ba "ký ngay hôm nay hoặc mất cơ hội". Khi thấy cả ba dấu hiệu này thì tốt nhất bà con nên đứng dậy đi về.

Bộ Công an và Công an TP Hồ Chí Minh đề nghị người dân đã ký hợp đồng với các công ty trong danh sách bị khởi tố liên hệ ngay cơ quan điều tra. Vụ án sẽ tiếp tục được mở rộng, con số 3.300 tỷ đồng chưa phải con số cuối. Ở đâu đó, rất có thể vẫn còn những người cao tuổi chưa dám nói với con cái rằng mình đã bị lừa.