Ngôi sao nguyên sơ nhất vũ trụ xuất hiện
Một "viên nang thời gian" cực kỳ quý hiếm giữa vũ trụ vừa lộ diện, hứa hẹn làm rõ thế giới sơ khai hậu Big Bang.
Một nhóm sinh viên thiên văn học của Đại học Chicago (Mỹ) đã phát hiện ra một ngôi sao mới mang tên SDSS J0715-7334, là ngôi sao nguyên sơ nhất mà con người từng tìm thấy trong vũ trụ.
Viết trên tạp chí khoa học Nature Astronomy, nhóm tác giả cho biết họ đã tìm ra ngôi sao này từ bộ dữ liệu Khảo sát Bầu trời kỹ thuật số Sloan (SDSS).
Những ngôi sao nguyên sơ nhất vũ trụ thường là những ngôi sao khổng lồ nghèo kim loại - Ảnh đồ họa: NSF
SDSS J0715-7334 hiện nằm cách Trái Đất khoảng 80.000 năm ánh sáng. Quá trình phân tích quỹ đạo cho thấy nó được hình thành trong Đám mây Magellan Lớn - một trong các thiên hà vệ tinh của thiên hà chứa Trái Đất Milky Way (Ngân Hà) - trước khi di chuyển vào Ngân Hà cách đây hàng tỉ năm.
Giáo sư Alex Ji (Đại học Chicago), người chủ trì cuộc nghiên cứu, nói: "Kẻ nhập cư cổ đại này mang đến cho chúng ta cái nhìn chưa từng có về các điều kiện trong vũ trụ sơ khai".
Nhóm sinh viên của ông đã chú ý đến SDSS J0715-7334 khi nhận thấy nó có hàm lượng kim loại rất thấp.
Bản đồ thể hiện quỹ đạo của ngôi sao nguyên sơ (đường màu đỏ) và quỹ đạo dự kiến của các vật thể xâm nhập từ Đám mây Magellan Lớn (đường màu xanh đứt đoạn) - Ảnh: ĐẠI HỌC CHICAGO
Sự nghèo kim loại cho thấy ngôi sao này hình thành trong một vũ trụ còn rất "sạch", tức một thế giới nguyên sơ khi mà sự kiện Big Bang khai sinh vũ trụ xảy ra chưa lâu.
Bởi lẽ, thế giới hậu Big Bang vốn cực kỳ nghèo nàn về mặt hóa học, chỉ có hydro và heli thống trị. Nhưng mỗi thế hệ sao ra đời sẽ rèn bên trong lõi của chúng những nguyên tố nặng hơn.
Khi chúng chết đi, phát nổ, các nguyên tố nặng hơn này bổ sung vào nguyên liệu hình thành thế hệ sao tiếp theo. Các thế hệ sao tiếp theo đó lại tiếp tục rèn nên các nguyên tố nặng hơn nữa, giúp cho bảng tuần hoàn hóa học của vũ trụ ngày một dài thêm.
Vì vậy, sao càng nghèo kim loại thì càng cổ xưa.
Nghiên cứu chưa làm rõ liệu SDSS J0715-7334 có phải sao Quần thể III (POP III), tức thế hệ sao đầu tiên của vũ trụ hay không, nhưng chắc chắn nó là ngôi sao cổ đại nhất mà con người nắm bắt được.
Các nghiên cứu tiếp nối về ngôi sao này hứa hẹn sẽ đem đến nhiều chi tiết chưa từng biết về vũ trụ sơ khai, bởi thành phần, kết cấu, hành vi của một ngôi sao đều phản ánh ít nhiều về tính chất của thế giới đã sinh ra nó.
