Kiến nghị xử lý về Đảng, chính quyền với nhiều cá nhân, tổ chức
Ban hành kết luận điều tra vụ án “ Lừa đảo chiếm đoạt tài sản; Rửa tiền; Vận chuyển trái phép tiền tệ qua biên giới” xảy ra tại Tập đoàn Vạn Thịnh Phát , Cơ quan Cảnh sát điều tra (C03) Bộ Công an ngoài truy tố 34 bị can, cũng kiến nghị một số bộ, ngành có giải pháp ngăn chặn, xử lý nghiêm đối tượng theo các quy định của Đảng và chính quyền.
Cụ thể, một số nhân viên tại hội sở Ngân hàng SCB, liên quan đến việc đào tạo nhân viên phát hành, bán trái phiếu; 45 nhân viên, kiểm soát viên, giao dịch viên SCB chi nhánh Bến Thành và Sài Gòn, quá trình làm việc đã thừa nhận mình ký khống các chứng từ sai quy định. Tuy nhiên, C03 nhận thấy họ làm việc theo chỉ đạo của lãnh đạo chi nhánh, bị lệ thuộc nên cần xem xét miễn trách nhiệm hình sự nhưng xử lý nghiêm về Đảng.
Trong vụ án, 15 cá nhân tham gia tạo lập dòng tiền khống trái phiếu; 115 người được thuê ký khống chứng từ nộp, rút tiền. Họ không biết mối liên hệ kinh tế trong các chứng từ mình ký dùng để làm gì, do đó, cũng cần xem xét miễn trách nhiệm hình sự, kiến nghị xử lý nghiêm hành chính.
Đối với trách nhiệm của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) và Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) trong quản lý hoạt động phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, C03 cho rằng, 4 Công ty (An Đông, Quang Thuận, Sunny World và Setra) không phải doanh nghiệp niêm yết trên sàn chứng khoán nên không thuộc phạm vi quản lý, giám sát, thanh tra, kiểm tra và chấp thuận cho phép phát hành trái phiếu của UBCKNN và HNX; các văn bản pháp luật không có quy định nào buộc UBCKNN và HNX hay cơ quan QLNN nào khác có trách nhiệm phải quản lý.
Từ ngày 07/10/2022 xảy ra vụ án, UBCKNN và HNX đã có hoạt động thanh tra, kiểm tra các Công ty Chứng khoán liên quan đến việc cung cấp dịch vụ tư vấn, phát hành trái phiếu cho nhóm Công ty thuộc Vạn Thịnh Phát, thực hiện việc xử phạt hành chính với nhiều Công ty, Tổ chức có vi phạm.
Theo C03, hiện chưa có thông tin, tài liệu, chứng cứ thể hiện sự thông đồng, móc nối, hoặc biết có sai phạm nhưng bỏ mặc cho 4 Công ty nêu trên phát hành trái phiếu trái pháp luật của UBCKNN và HNX. Vì vậy, chưa có căn cứ xem xét trách nhiệm đối với các cá nhân, tổ chức liên quan thuộc UBCKNN và HNX.
Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã kiến nghị Bộ Tài chính, UBCKNN và các cơ quan có thẩm quyền tham mưu sửa đổi, bổ sung các quy định của pháp luật liên quan đến phát hành trái phiếu doanh nghiệp, đảm bảo chặt chẽ về các điều kiện phát hành trái phiếu, có biện pháp kiểm tra, giám sát việc sử dụng nguồn vốn huy động và nguồn lực đảm bảo nghĩa vụ thanh toán của các Tổ chức phát hành.
Bà Trương Mỹ Lan.
Kiến nghị bộ, ngành 'bịt lỗ hổng'
Trong hành vi “Vận chuyển trái phép tiền tệ qua biên giới”, C03 cho hay Cục Phòng chống Rửa tiền thuộc Cơ quan Thanh tra giám sát ngân hàng , Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; Vụ Quản lý ngoại hối thuộc Ngân hàng Nhà nước, có trách nhiệm quản lý, giám sát nhưng không có cơ sở phát hiện bất thường đối với số liệu chuyển tiền ra nước ngoài và chuyển từ nước ngoài vào Việt Nam.
C03 kiến nghị Ngân hàng Nhà nước, Cơ quan Thanh tra giám sát ngân hàng và các cơ quan có thẩm quyền tham mưu sửa đổi, bổ sung các quy định của pháp luật trong lĩnh vực chuyển tiền quốc tế, đảm bảo chặt chẽ về các điều kiện chuyển tiền, có biện pháp kiểm tra, giám sát các tổ chức tín dụng thực hiện chức năng chuyển tiền quốc tế.
Kiến nghị Bộ KH&ĐT, Bộ Tài chính và các cơ quan có thẩm quyền tham mưu sửa đổi, bổ sung các quy định của pháp luật về thành lập doanh nghiệp, đảm bảo chặt chẽ về các điều kiện thành lập doanh nghiệp và biện pháp kiểm soát việc thành lập, quản lý doanh nghiệp, không để hiện tượng thành lập doanh nghiệp tràn lan nhưng không hoạt động thực tế, tạo điều kiện cho các đối tượng lợi dụng phục vụ cho các hoạt động phạm tội.
Kiến nghị đối với các Công ty thuộc Tập đoàn Vạn Thịnh Phát còn dư nợ trái phiếu có tài sản đảm bảo phối hợp với Công ty Chứng khoán TVSI và Ngân hàng SCB khẩn trương xây dựng giải pháp kinh tế tối ưu để đảm bảo nghĩa vụ thanh toán cho các nhà đầu tư; đề nghị Ủy Ban Chứng khoán Nhà nước và Sở giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) có biện pháp giám sát việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của các bên trong việc trả nợ trái phiếu.
Ngoài ra, nguyên nhân và điều kiện dẫn đến hành vi phạm tội của các bị can trong vụ án xuất phát từ sơ hở, thiếu sót trong công tác quản lý Nhà nước và tại các văn bản quy phạm pháp luật liên quan, C03 cho biết, sẽ có kiến nghị gửi các cơ quan quản lý Nhà nước có liên quan khắc phục, kiến nghị bổ sung, sửa đổi quy định của pháp luật phù hợp.