Vào sáng ngày 22/7, người dân và du khách tại Kỳ Co, Quy Nhơn, Bình Định bất ngờ chứng kiến cảnh tượng hiếm có khi một chú cá voi màu đen xuất hiện gần bờ biển, thu hút sự chú ý bởi những dấu hiệu bất thường trên cơ thể. Với những vết xước rõ ràng trên lưng và biểu hiện bơi cùng nhịp thở có vẻ khó khăn, chú cá voi này đã làm dấy lên lo ngại về tình trạng sức khỏe của nó.
Ban đầu, những người chứng kiến đã nghĩ rằng cá voi có thể bị luỵ bờ, một tình trạng khá phổ biến mà các loài cá voi thường gặp phải khi chúng lạc đường hoặc khi sức khỏe không ổn định. Đội cứu hộ của Kỳ Co nhanh chóng được huy động với ý định sẽ tiến hành các biện pháp hỗ trợ cần thiết. Tuy nhiên, trước khi sự hỗ trợ đó được triển khai, cá voi đã tự bơi ra khu vực nước sâu hơn. Điều này ít nhiều đã giảm bớt mối lo cho những người theo dõi, nhưng sau gần nửa tiếng, cá voi lại quay trở lại khu vực gần bờ.
Video cá voi xuất hiện tại Kỳ Co - Quy Nhơn, Bình Định. (Nguồn: Hoàng Nam)
Để hiểu rõ hơn về sự việc, một chuyên gia về cá heo, cá voi đã được mời để phân tích và đưa ra nhận định. Theo chuyên gia này, có khả năng chú cá voi đen kia là một cá thể cá voi đầu dưa (Melon headed whale) – một loài cá voi hiếm khi được nhìn thấy ở Việt Nam. Mặc dù không có hình ảnh cận cảnh để kiểm chứng, nhưng với kinh nghiệm và sự am hiểu, chuyên gia đã đưa ra giả thuyết này dựa trên hình dáng và các đặc điểm nhận dạng từ xa.
Bên cạnh cá voi đầu dưa, còn có hai loài khác có hình dáng tương tự cũng được ghi nhận có mặt tại Việt Nam là False killer whale và Pygmy killer whale. Để xác định chính xác loại cá voi này, việc quan trọng là phải quan sát được phần bụng của cá thể. Nếu có thể nhìn thấy vệt trắng trên bụng, đó chính là dấu hiệu đặc trưng của cá voi đầu dưa.
Cá voi đầu dưa là một loài cá voi có răng cỡ nhỏ, có quan hệ họ hàng gần với cá voi hoa tiêu và cá hổ kình lùn. (Ảnh: Whale)
Theo Vnexpress, cá voi đầu dưa (Peponocephala electra) là một loài cá voi có răng cỡ nhỏ, chỉ dài khoảng 2,75 m và nặng hơn 200 kg khi trưởng thành. Chúng phân bố rộng khắp các vùng biển sâu nhiệt đới và cận nhiệt đới trên thế giới, nhưng hiếm khi được quan sát thấy gần bờ biển. Loài này có quan hệ họ hàng gần với cá voi hoa tiêu và cá hổ kình lùn.
Trong khi đó, một số thông tin liên quan đến các vấn đề môi trường biển và sinh vật biển cũng được đưa ra. Cá voi và cá heo là những loài động vật quý hiếm và nhạy cảm với môi trường sống của chúng. Theo ngư dân và thợ lặn, cần phải kiểm soát nghiêm ngặt việc đánh bắt cá bằng mìn – một phương pháp đánh bắt gây hại lớn đến đời sống dưới nước, đặc biệt là ở những khu vực có số lượng cá lớn, nơi mà tình trạng đánh mìn không chỉ gây ảnh hưởng tới môi trường mà còn đe dọa trực tiếp đến sự an toàn của các loài cá voi.
Cá voi và cá heo là những loài động vật quý hiếm và nhạy cảm với môi trường sống của chúng. (Ảnh: Dân trí)
Thực tế, trong quá trình đi biển, ngư dân thỉnh thoảng gặp các loài cá voi, cá heo. Những loài động vật này thường có những tương tác thú vị với ngư dân như tiếp cận gần thuyền để chơi đùa hoặc thậm chí cướp cá. Tuy nhiên, sự xuất hiện của chúng thường không ổn định, chỉ kéo dài 1-2 ngày và sau đó không còn gặp lại, khác biệt so với một số nơi trên thế giới, nơi mà cá voi và cá heo thường xuyên quay trở lại.
Tình trạng cá voi chết dọc các bờ biển đã trở thành vấn đề nổi cộm trên toàn cầu, và Việt Nam cũng không ngoại lệ. Việc bảo tồn và bảo vệ các loài cá voi không chỉ là trách nhiệm của các nhà khoa học và nhà bảo tồn môi trường mà còn là vấn đề cần được sự quan tâm của ngành chức năng, cộng đồng ngư dân và toàn xã hội.
Để bảo vệ các loài động vật biển quý hiếm, cần có những quy định chặt chẽ hơn trong việc đánh bắt cá và kiểm soát các hoạt động gây hại đến môi trường sống. (Ảnh: Whale)
Sự kiện cá voi xuất hiện tại Kỳ Co - Quy Nhơn lần này là một lời cảnh tỉnh về tình trạng nguy cấp mà các loài động vật biển đang phải đối mặt và cần có những biện pháp cụ thể hơn trong việc quản lý và bảo vệ chúng.
Cần phải đặt ra những quy định chặt chẽ hơn trong việc đánh bắt cá và kiểm soát các hoạt động gây hại đến môi trường sống của cá voi và cá heo, đồng thời nâng cao ý thức cộng đồng trong việc bảo vệ đối tượng này. Chỉ có như vậy, chúng ta mới có thể hy vọng giữ được những loài sinh vật quý giá này cho thế hệ sau.
Tổng hợp