Trong vài năm trở lại đây, Măng Đen trở thành địa điểm du lịch yêu thích của nhiều bạn trẻ với không khí trong lành thoáng mát. Đây là một thôn nhỏ thuộc huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum, phù hợp cho mong muốn bỏ phố về rừng tránh xa bộn bề công việc cuộc sống, ở ẩn vài hôm.
Nhiều người cũng nhận thấy tiềm năng kinh doanh ở nơi đây nên các cơ sở lưu trú, quán cafe, nơi ăn uống đã “mọc lên” với tốc độ khá nhanh. Tuy nhiên, kinh doanh ở Măng Đen liệu có dễ dàng không?
Thúy Trinh (sinh năm 1991) đã ở Măng Đen đến nay gần 2 năm. Mong muốn trải nghiệm cuộc sống núi rừng một thời gian, và từng có ý định mở công ty, cô quyết định kinh doanh. Trước khi lên Măng Đen, cô làm việc trong 1 công ty sản xuất xuất khẩu balo túi xách tại TP Hồ Chí Minh. Thu nhập khá tốt và ổn định nhờ lương cứng và có thêm hoa hồng từ việc tìm kiếm đơn hàng đi nước ngoài.
“Công việc ở TP Hồ Chí Minh rất tốt nhưng mình nghĩ bản thân cần thay đổi môi trường sống. Cuộc đời không chỉ có kiếm tiền, và mình muốn được sống trong môi trường trong lành. Hiện tại, mình đang kinh doanh quán chay, homestay và bán lẻ cà phê khắp toàn quốc”.
Thuý Trinh
Do mới phát triển công việc kinh doanh và phải tự làm tất cả, thu nhập của Thúy Trinh bấp bênh hơn tùy tình hình kinh doanh. Tuy nhiên mức sống ở Măng Đen thấp hơn TP Hồ Chí Minh, cô vẫn sống khá thoải mái và có tiền để dành.
Cô đã chuẩn bị khoảng 300 triệu đồng để mở quán chay ở Măng Đen. Trong đó, khoản chi phí đầu tư cơ sở hạ tầng ở Măng Đen cao hơn nhiều nơi khác. Vì địa hình cao, ít hộ dân, đồ đạc phải mua từ nơi khác, dẫn đến tiền vận chuyển cao. Thợ xây dựng làm việc không chăm chú và hay trễ tiến độ, ảnh hưởng tới chi phí xây dựng khá nhiều.
Nhân sự ở Măng Đen không dồi dào như những địa điểm du lịch nổi tiếng khác hay các thành phố lớn. Tuy nhiên, mức lương phải trả cũng không cao do mức sống ở đây khá thấp, đổi lại người làm chủ thường sẽ bao ăn ở nhân viên. Thúy Trinh quản lý nhân viên bằng cách làm ra 1 sổ thu chi, tạo 1 group Zalo của quán. Cô yêu cầu nhân viên ghi lại từng khoản chi, nhắn lên group để vô sổ mỗi ngày. Còn số tiền thu về, cô sử dụng ứng dụng KiotViet khá tiện.
“Vì mình vẫn đang muốn sống ở Măng Đen và ở đây không có quán chay, mình vẫn tiếp tục duy trì mô hình kinh doanh này. Hiện tại, mình làm quán chay không có lời. Nhưng các công việc khác như bán hàng online lại kéo lại doanh thu nên mình vẫn đang duy trì khá tốt. Mục tiêu đến hết năm 2024, mình sẽ đánh giá lại tình hình kinh doanh”.
So với nhiều nơi khác rất sa sút về lượng khách trong năm 2023, Măng Đen vẫn may mắn hơn nhiều nhờ chăm chỉ làm các hoạt động du lịch mới như Chợ Phiên để tạo thêm điểm nhấn. Măng Đen vẫn duy trì một lượng khách vừa đủ để giúp các chủ kinh doanh trang trải chi phí trong năm biến động.
Kinh doanh ở Măng Đen đã cạnh tranh hơn khá nhiều. Chẳng hạn, cơ sở lưu trú đã tăng gấp đôi, từ con số 80 năm 2022 lên 160 chỉ sau 1 năm. Lượng khách trải đều, khách có nhiều lựa chọn hơn vì vậy giá dịch vụ chung có giảm nhẹ và chất lượng bắt buộc phải tăng lên. Trước đó, ở Măng Đen ít có homestay nào với giá chỉ 300-400 nghìn/đêm, nhưng bây giờ mọc lên khá nhiều.
“Mình làm quán chay. Người ở Măng Đen ít ăn chay hoặc có ăn thì họ có thói quen tự nấu, hiếm khi ăn ngoài. Khách của mình đến 90% là khách du lịch nên thường quán sẽ đông vào cuối tuần, lễ hoặc những ngày chay. Những ngày còn lại rất vắng khách”.
Đời không như mơ. Nhiều người muốn lên núi để vừa kinh doanh vừa tránh sự bon chen. Tuy nhiên, thực tế là ở rừng sẽ buồn, ít bạn, nhiều côn trùng, điện nước không đầy đủ, thợ sửa đồ đạc cũng ít, ít hàng quán và ít phương tiện di chuyển hơn. Khó khăn nhất về kinh doanh ở Măng Đen là ít khách, và bây giờ còn cạnh tranh thêm nhiều người lên đây làm chủ.
Theo Thúy Trinh, trong vòng 3 năm nữa chi phí ở Măng Đen sẽ tăng, tuy nhiên việc tăng giá mặt bằng và sinh hoạt cao ngất ngưởng ở những địa điểm đang hot khác sẽ không xảy ra. “Nếu muốn kinh doanh ở Măng Đen, bạn nên lên sống thử. Ở trên núi nhiều, thi thoảng bạn nên về đồng bằng gặp gỡ bạn bè, nhìn ngắm phố phường cho cân bằng. Tinh thần là thứ quan trọng nhất nếu muốn sống ở Măng Đen. Còn về tài chính, bạn nên có 1 lượng tiền dự trữ vừa đủ để sống ở Măng Đen tầm 1 năm”.