Vì sao khách Tây lại thích đi guốc mộc Việt Nam?

Khách ra vào liên tục, phần lớn là du khách quốc tế. Người chọn đế, người thử quai, người kiên nhẫn ngồi xem từng nhát búa của người thợ trước khi mang đôi guốc vừa hoàn thiện ra về.

Điều thú vị là giữa rất nhiều món đồ bình dân gắn với đời sống người Việt, guốc mộc lại trở thành trải nghiệm được nhiều du khách săn tìm. Trong khi đó, dép lào món đồ còn phổ biến và rẻ hơn rất nhiều lại hiếm khi xuất hiện trong danh sách quà lưu niệm hay những video chia sẻ về Việt Nam trên mạng xã hội.

Sự khác biệt ấy không nằm ở việc guốc mộc tiện hơn hay thời trang hơn, mà ở giá trị văn hóa, trải nghiệm thủ công và cảm giác được trực tiếp tham gia vào quá trình tạo nên một sản phẩm mang dấu ấn cá nhân.

Điều khách quốc tế tìm kiếm không chỉ là một đôi guốc

Với nhiều người nước ngoài, mỗi chuyến đi không chỉ là dịp khám phá cảnh đẹp hay ẩm thực mà còn là cơ hội mang về một phần văn hóa của nơi mình đã ghé qua. Vì vậy, họ thường dành nhiều sự quan tâm cho những sản phẩm vẫn còn giữ được dấu ấn thủ công, thay vì những món đồ có thể dễ dàng tìm thấy ở bất kỳ đâu.

Guốc mộc Việt Nam đáp ứng khá trọn vẹn mong muốn ấy. Ngay từ lần đầu nhìn thấy, nhiều du khách đã bị thu hút bởi phần đế gỗ dày, tiếng gõ đặc trưng khi bước đi và cách mỗi đôi được hoàn thiện bằng tay. Từ khâu chọn gỗ, đẽo phôi, mài nhẵn cho đến đóng quai đều cần đến bàn tay của người thợ, vì vậy hiếm có đôi nào giống hệt đôi nào. Với họ, giá trị của guốc mộc không nằm ở việc đây là một món đồ để đi hằng ngày, mà ở chỗ mỗi đôi đều mang theo câu chuyện của một nghề thủ công đã tồn tại qua nhiều thế hệ.

Chính điều đó tạo nên khác biệt so với những món đồ phổ thông như dép lào. Thực tế, dép lào vẫn là hình ảnh rất quen thuộc trong đời sống người Việt, nhưng với khách quốc tế, đây chủ yếu là một sản phẩm phục vụ nhu cầu sử dụng hằng ngày. Kiểu dáng đơn giản, được sản xuất hàng loạt và cũng dễ bắt gặp ở nhiều quốc gia châu Á khiến món đồ này không tạo cảm giác khác biệt. Quan trọng hơn, dép lào không gắn với một trải nghiệm mua sắm đặc biệt hay câu chuyện về nghề thủ công như guốc mộc.

Giá trị thủ công và dấu ấn văn hóa giúp guốc mộc tạo ấn tượng ban đầu. Tuy nhiên, đó chưa phải yếu tố duy nhất khiến nhiều du khách quyết định mua. Điều giữ chân họ lâu hơn lại chính là trải nghiệm được tự tay lựa chọn và chứng kiến cả quá trình hoàn thiện đôi guốc của riêng mình.

Điều giữ chân khách Tây không chỉ là đôi guốc, mà còn là trải nghiệm

Nếu giá trị thủ công là điều khiến nhiều du khách dừng chân trước những cửa tiệm nhỏ, thì chính trải nghiệm mua guốc mới là lý do khiến họ quyết định bước vào bên trong.

Thay vì chọn một sản phẩm đã hoàn thiện sẵn trên kệ, người mua được trực tiếp tham gia vào quá trình tạo nên đôi guốc của riêng mình. Họ thử nhiều kiểu đế với độ cao khác nhau, lựa chọn màu sắc và chất liệu quai rồi ngồi quan sát người thợ đo chân, căn chỉnh từng chi tiết trước khi đóng cố định. Chỉ trong khoảng 10-15 phút, một đôi guốc được hoàn thiện ngay trước mắt, vừa vặn với đôi chân của người mua.

Với nhiều khách quốc tế, điều đáng nhớ nhất không chỉ là đôi guốc hoàn thiện mà còn là cảm giác được tận mắt chứng kiến cách món đồ ấy được tạo ra. Trong bối cảnh nhiều sản phẩm hiện nay đều được sản xuất hàng loạt trong nhà máy, việc theo dõi từng công đoạn thủ công trở thành trải nghiệm không dễ bắt gặp.

Đó cũng là lý do những đoạn video ghi lại cảnh đóng guốc liên tục xuất hiện trên TikTok và Instagram trong thời gian gần đây. Không ít du khách chia sẻ rằng họ biết đến những tiệm guốc ở chợ Tân Định thông qua mạng xã hội, nhưng chỉ khi trực tiếp trải nghiệm mới hiểu vì sao nơi này lại thu hút nhiều người đến vậy. Chỉ vài phút ngồi trong cửa tiệm nhỏ, lắng nghe tiếng búa gõ đều trên mặt gỗ và chờ đôi guốc dần thành hình cũng đủ để tạo nên một ký ức khác biệt trong chuyến đi.

Điều đáng nói là sức hút ấy không chỉ đến từ trải nghiệm mang tính cá nhân. Nó còn phản ánh sự thay đổi trong cách nhiều du khách lựa chọn những gì mình muốn mang về sau mỗi hành trình. Nếu trước đây quà lưu niệm thường là những món đồ được làm sẵn, thì ngày nay, nhiều người lại ưu tiên những sản phẩm gắn với câu chuyện, với con người và với chính trải nghiệm của bản thân.

Có lẽ vì vậy, guốc mộc không còn được nhìn nhận đơn thuần là một món đồ để mang trên chân. Trong mắt nhiều khách quốc tế, đó là một phần của văn hóa Việt Nam mà họ có thể trực tiếp chạm vào, quan sát và mang theo sau chuyến đi.

Khi guốc mộc bắt nhịp với xu hướng mới

Bên cạnh giá trị văn hóa và trải nghiệm thủ công, sức hút của guốc mộc còn đến từ một yếu tố khác: sự trở lại của guốc gỗ trong xu hướng thời trang quốc tế.

Trong vài năm trở lại đây, guốc gỗ dần quay trở lại trên bản đồ thời trang khi xuất hiện trong các bộ sưu tập của nhiều thương hiệu lớn như Chloé, Hermès hay Miu Miu. Tại Việt Nam, nhiều KOL và bạn trẻ cũng bắt đầu phối guốc mộc với áo dài, váy maxi hay những trang phục tối giản, giúp món đồ từng gắn với hình ảnh của mẹ và bà trở nên hiện đại hơn.

Sự trở lại của xu hướng này khiến nhiều du khách càng tò mò khi biết rằng ở Việt Nam vẫn còn những cửa hàng có thể đóng guốc hoàn toàn thủ công. Thay vì mua một đôi guốc được sản xuất sẵn, họ có cơ hội sở hữu một sản phẩm được hoàn thiện ngay tại chỗ, với kiểu đế, màu quai và kích cỡ phù hợp với đôi chân của mình. Yếu tố cá nhân hóa ấy khiến trải nghiệm trở nên đặc biệt hơn, đồng thời tạo cảm giác đây là món quà chỉ có thể tìm thấy trong chuyến đi đến Việt Nam.

Những gì đang diễn ra tại chợ Tân Định là minh chứng rõ nét cho sức hút đó. Chỉ trong khoảng một đến hai tháng gần đây, lượng khách quốc tế tìm đến các cửa hàng đóng guốc đã tăng khoảng 30-50%, chủ yếu đến từ Nhật Bản, Trung Quốc, Thái Lan và Philippines.

Không ít người biết đến những cửa tiệm này qua các video trên mạng xã hội, nhưng sau khi trực tiếp trải nghiệm lại quyết định mua thêm nhiều đôi để làm quà cho bạn bè và người thân. Từ chỗ chỉ định ghé xem cho biết, nhiều du khách sẵn sàng dành hàng chục phút để thử nhiều kiểu đế, lựa chọn từng mẫu quai rồi kiên nhẫn chờ người thợ hoàn thiện sản phẩm. Không khí nhộn nhịp ấy khác hẳn hình ảnh khá trầm lắng của những cửa hàng guốc mộc trước đây.

Điều đáng mừng hơn cả là sự quan tâm của du khách đã góp phần mang lại sức sống mới cho một nghề thủ công từng đứng trước nguy cơ mai một. Theo các tiểu thương, trước đây chợ Tân Định có nhiều hộ làm nghề đóng guốc, nhưng theo thời gian, nhu cầu giảm dần khiến phần lớn cửa hàng phải chuyển nghề, hiện chỉ còn vài tiệm tiếp tục bám trụ. Nay, khi lượng khách quốc tế và cả người trẻ Việt Nam tìm đến ngày một đông hơn, những tiếng búa đóng guốc lại vang lên đều đặn mỗi ngày, như một dấu hiệu cho thấy nghề truyền thống này đang có thêm cơ hội để tiếp tục tồn tại.

Có thể nói, điều khiến nhiều khách quốc tế lựa chọn guốc mộc thay vì những món đồ bình dân khác như dép lào không nằm ở giá trị sử dụng, mà ở những trải nghiệm đi kèm. Sự kết hợp giữa nghề thủ công truyền thống, yếu tố cá nhân hóa và sức lan tỏa của mạng xã hội đã biến một món đồ quen thuộc của người Việt trở thành điểm nhấn mới trên bản đồ trải nghiệm du lịch. Khi mỗi đôi guốc đều mang theo một câu chuyện riêng, chúng cũng trở thành món quà lưu niệm mà nhiều người muốn mang về sau chuyến đi đến Việt Nam.