Phó Chủ tịch UBND Bắc Ninh dự báo: "Khoảng 5 năm tới, số lượng nhà máy quy mô lớn dịch chuyển sang Việt Nam cũng như Bắc Ninh có thể không còn nhiều"

Ngày 10/10, Thành phố Bắc Ninh - Sở Công Thương Thành phố Bắc Ninh, Hiệp hội Sản xuất Công nghiệp Thành phố Bắc Ninh và Báo Dân trí - Ban Tổ chức Diễn đàn ESG Việt Nam - đã phối hợp tổ chức Hội thảo “Go Global Bắc Ninh 2026 - Nâng cao năng lực - Kết nối chuỗi - Phát triển thị trường”. Đây là sự kiện thuộc chuỗi hoạt động của Diễn đàn ESG Việt Nam 2026 với chủ đề “Nắm bắt cơ hội - Dẫn dắt tăng trưởng”.

Tại Diễn đàn, ông Phạm Văn Thịnh, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND TP Bắc Ninh, khẳng định địa phương xác định kết nối chuỗi cung ứng và thị trường toàn cầu là điều kiện quan trọng để duy trì tăng trưởng hai con số ổn định, bền vững.

Theo lãnh đạo thành phố, yêu cầu kết nối không chỉ xuất phát từ phía doanh nghiệp địa phương mà còn là nhu cầu của các doanh nghiệp đầu chuỗi. Dẫn ví dụ về Foxconn, ông Thịnh cho biết doanh nghiệp này mong muốn nội địa hóa chuỗi cung ứng tại địa phương, qua đó mở ra cơ hội để các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, doanh nghiệp nhỏ và vừa của Bắc Ninh tham gia hợp tác với những doanh nghiệp lớn.

Cơ hội có thể chỉ còn khoảng 5 năm

Theo ông Thịnh, cải cách thủ tục hành chính được chính quyền Bắc Ninh xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm. Việc giải quyết thủ tục và ban hành quyết định cần được thực hiện nhanh chóng, quyết liệt để bắt kịp tốc độ phát triển của ngành bán dẫn.

Bắc Ninh cũng như Việt Nam không còn nhiều thời gian để xây dựng vị thế là một trung tâm cung ứng quan trọng của thế giới. Cơ hội này có thể chỉ còn khoảng 5 năm, bởi đến giai đoạn 2031-2032, số lượng nhà máy quy mô lớn dịch chuyển sang Việt Nam nói chung và Bắc Ninh nói riêng có thể không còn nhiều.

“Đây là giai đoạn có ý nghĩa quyết định, đòi hỏi chúng tôi phải tranh thủ từng ngày, từng giờ, thậm chí từng phút để tháo gỡ các vướng mắc cho doanh nghiệp. Tôi cho rằng đây cũng là điều doanh nghiệp mong muốn nhất ở chính quyền”, ông Thịnh nói.

Nhấn mạnh tính cấp thiết của việc tập trung nguồn lực, ông cho rằng những nguồn lực của cả 10 năm nếu được dồn cho 5 năm tới sẽ mang lại ý nghĩa và hiệu quả lớn hơn so với việc phân bổ trong cả một thập niên rồi mới giải ngân, huy động hết. Vì vậy, địa phương mong muốn các doanh nghiệp, hiệp hội và chuyên gia đề xuất những cách làm, chính sách có thể nghiên cứu, áp dụng và triển khai ngay trong thời gian tới.

Bắc Ninh cam kết đủ điện, bố trí đất cho doanh nghiệp

Song song với cải cách thủ tục, Bắc Ninh đang tập trung cho công tác quy hoạch, tạo nguồn lực và định hướng phát triển. Thành phố đã điều chỉnh quy hoạch, chuyển một phần diện tích trước đây dành cho khu đô thị sang đất công nghiệp, đưa quỹ đất công nghiệp hiện nay lên khoảng 30.000ha.

Để đưa quỹ đất này vào khai thác hiệu quả, địa phương vẫn cần nỗ lực lớn trong giải phóng mặt bằng, hoàn thiện thủ tục đầu tư, huy động nguồn lực và nhanh chóng xây dựng hạ tầng công nghiệp. Việc gia tăng nguồn cung đất được kỳ vọng sẽ góp phần ổn định, kéo dài thời gian thuê đất và tạo lợi thế cạnh tranh về chi phí cho các doanh nghiệp sản xuất.

Ban Thường vụ Thành ủy Bắc Ninh cũng đã có kết luận về việc bố trí đất tại các khu, cụm công nghiệp cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ và doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu. Mức giá được quy định tối đa không vượt quá 1,2% giá thành mà chủ đầu tư hạ tầng tạo ra đối với mỗi m2 đất sản xuất công nghiệp.

Ông Thịnh bày tỏ mong muốn chủ trương này sớm được hiện thực hóa thông qua các đề nghị giao đất và đề xuất dự án đầu tư của doanh nghiệp. Đối với doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp bán dẫn và những dự án mang tính tiên phong, địa phương sẽ tạo điều kiện thuận lợi về thủ tục, đồng thời có cơ chế hỗ trợ đặc biệt và sự chỉ đạo trực tiếp của lãnh đạo.

Một trong những cam kết được lãnh đạo Bắc Ninh đưa ra là bảo đảm nguồn điện phục vụ sản xuất.

“Chúng tôi cam kết sẽ đủ điện cho sản xuất. Nếu điện có khó khăn thì người dân phải chia sẻ để đáp ứng đủ điện cho sản xuất”, ông Thịnh nói, đồng thời nhấn mạnh địa phương không chỉ hướng tới đủ điện mà còn phải có đủ điện xanh cho doanh nghiệp.

Theo ông Thịnh, Bắc Ninh có điều kiện phát triển năng lượng tái tạo và đặt kỳ vọng từ nay đến năm sau sẽ phát triển thêm 1.000MW điện mặt trời mái nhà. Nguồn điện này sẽ góp phần đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng trong quá trình sản xuất, đồng thời phù hợp với định hướng phát triển bền vững được đề cập tại Diễn đàn ESG Việt Nam.

Để thực hiện mục tiêu trên, Bắc Ninh cần huy động khoảng 10.000 tỷ đồng. Địa phương mong muốn kết nối các ngân hàng, hiệp hội và chính quyền để cùng cam kết triển khai những chính sách cụ thể, trong đó các ngân hàng tham gia cung cấp nguồn vốn và Nhà nước có thể hỗ trợ thêm về lãi suất.

Bên cạnh năng lượng, thành phố sẽ tiếp tục cải thiện hạ tầng sản xuất tại các khu công nghiệp, cũng như hệ thống giao thông, vận tải và logistics. Bắc Ninh đã xây dựng các kế hoạch cụ thể về những tuyến đường cao tốc và các tuyến kết nối bằng nhiều phương thức vận tải, bao gồm đường sắt và đường thủy.

Ông Thịnh đánh giá Bắc Ninh có vị trí thuận lợi trong chuỗi kết nối khu vực và toàn cầu. Địa phương có tuyến đường sắt liên vận quốc tế không phải thực hiện việc đổi toa với quy trình kỹ thuật phức tạp; hiện mỗi ngày có hai chuyến tàu container từ Bắc Ninh đi Trùng Khánh, Trung Quốc.

Hệ thống đường thủy nội địa cũng cho phép doanh nghiệp thực hiện hoạt động thông quan ngay trên địa bàn. Trong đó, Cảng cạn Tân Cảng - Quế Võ không chỉ phục vụ vận tải container đường biển cho doanh nghiệp Bắc Ninh mà còn đáp ứng nhu cầu của một số tỉnh, thành phố lân cận.

Về hàng không, bên cạnh Cảng hàng không quốc tế Nội Bài, Cảng hàng không quốc tế Gia Bình dự kiến được đưa vào sử dụng từ năm 2027 và vận hành chính thức trong năm 2028. Theo ông Thịnh, đây là những điều kiện hạ tầng quan trọng để hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng sản xuất, vận chuyển hàng hóa và kết nối với thị trường quốc tế.

Nếu chỉ chọn một ưu tiên, Bắc Ninh sẽ chọn phát triển nhân lực

Một nhiệm vụ quan trọng khác được Bắc Ninh xác định là thúc đẩy hình thành các cụm ngành đủ mạnh. Theo ông Thịnh, chỉ khi xây dựng được các cụm ngành, địa phương mới có thể nâng cao năng lực cạnh tranh cho toàn bộ doanh nghiệp, từ doanh nghiệp đầu chuỗi đến các nhà cung ứng tham gia chuỗi giá trị.

Chính quyền hướng tới tạo lợi thế về chi phí sản xuất cho tất cả doanh nghiệp hoạt động tại Bắc Ninh, không phân biệt doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài hay doanh nghiệp trong nước. Chỉ khi có năng lực cạnh tranh so với các địa phương và khu vực khác, Bắc Ninh mới có thể duy trì tăng trưởng.

“Nếu phải bỏ đi tất cả và lựa chọn một ưu tiên hàng đầu, chúng tôi sẽ chọn phát triển nguồn nhân lực”, ông Thịnh nhấn mạnh.

Theo đó, Bắc Ninh đang nỗ lực hình thành thêm các cơ sở đào tạo khoa học, kỹ thuật thông qua hợp tác với các trường quốc tế, đồng thời phát triển hệ thống trường cao đẳng nghề và thúc đẩy đào tạo các ngành công nghệ. Địa phương hiện có nhiều cơ sở đào tạo quy mô lớn, cung cấp nhân lực cho lĩnh vực công nghệ cao và bán dẫn.

Cụ thể, Trường Đại học Công nghệ Đông Á có khoảng 17.000 sinh viên, Trường Cao đẳng Công nghệ Việt - Hàn có khoảng 11.000 sinh viên, Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghiệp có khoảng 17.000 sinh viên và Trường Cao đẳng Cơ điện có khoảng 8.000 sinh viên. Bắc Ninh cũng có những cơ sở đào tạo nghề lâu năm, được doanh nghiệp đánh giá cao và đã tham gia cung ứng nhân lực cho các nhà máy kiểm thử, đóng gói bán dẫn như Amkor.

Thành phố sẽ tiếp tục thúc đẩy liên kết giữa chính quyền, doanh nghiệp và cơ sở đào tạo. Một định hướng được đặt ra là bố trí các trường đào tạo từ trung cấp, cao đẳng trở lên trong bán kính khoảng 10-15km quanh các khu công nghiệp, qua đó đáp ứng nhu cầu nhân lực tại chỗ.

Theo ông Thịnh, nhân lực là yếu tố quyết định để doanh nghiệp trên địa bàn duy trì năng lực cạnh tranh. Bắc Ninh hiện không chỉ cạnh tranh với các địa phương trong nước mà còn phải cạnh tranh với những trung tâm sản xuất trong khu vực và trên thế giới, trong đó có Thái Lan và Malaysia.

Về triển vọng thu hút đầu tư, Phó Chủ tịch UBND TP Bắc Ninh nhận định Đông Nam Á sẽ tiếp tục là khu vực có sức hút lớn. Trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động, dòng vốn có thể tìm đến những địa bàn như Việt Nam nói chung và Bắc Ninh nói riêng, nhưng cơ hội này sẽ không kéo dài mãi.

Vì vậy, các doanh nghiệp trong nước cần phối hợp với doanh nghiệp FDI để tận dụng thời cơ, mở rộng năng lực sản xuất và nâng cao vị thế trong chuỗi cung ứng. Về phía chính quyền, ông Thịnh khẳng định Bắc Ninh sẽ tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, rút ngắn thời gian xử lý công việc và đẩy nhanh quá trình mở rộng sản xuất, kinh doanh.