Nóng: 78.000 nhân viên Samsung sắp nhận khoản thưởng gần 10 tỷ đồng mỗi người

Ngày hôm qua, các thành viên công đoàn của Samsung Electronics đã thông qua thỏa thuận với ban lãnh đạo, qua đó bảo đảm các khoản thưởng thường niên khổng lồ. Thỏa thuận này cũng giúp tránh nguy cơ xảy ra một cuộc đình công lớn trong bối cảnh lợi nhuận của gã khổng lồ chip Hàn Quốc tăng vọt nhờ nhu cầu bùng nổ đối với các công cụ trí tuệ nhân tạo.

Cụ thể theo thỏa thuận, khoảng 78.000 nhân viên, trong tổng số 125.000 lao động tại Hàn Quốc của công ty sẽ đủ điều kiện nhận khoản thưởng khoảng 370.000 USD mỗi người (khoảng gần 10 tỷ đồng) trong năm nay, dựa trên ước tính thị trường về lợi nhuận hoạt động thường niên.

Công đoàn cho biết hơn 73% thành viên đã ủng hộ thỏa thuận này. Thỏa thuận được đạt được vào tuần trước, sau khi công đoàn đe dọa tiến hành một cuộc đình công kéo dài 18 ngày, làm dấy lên lo ngại về tác động đối với nền kinh tế Hàn Quốc.

Nhu cầu toàn cầu tăng nóng đối với các loại chip nhớ dùng để vận hành trung tâm dữ liệu AI đã thúc đẩy mạnh mẽ kết quả kinh doanh của Samsung trong những tháng gần đây.

Theo thỏa thuận kéo dài 10 năm, gắn với các mục tiêu hiệu quả kinh doanh đầy tham vọng, tiền thưởng hằng năm dành cho nhân viên bộ phận bán dẫn sẽ tương đương 10,5% lợi nhuận hoạt động của mảng này và được chi trả bằng cổ phiếu, bên cạnh khoản bổ sung 1,5% bằng tiền mặt.

Tuy nhiên, thỏa thuận vào phút chót giữa Samsung và công đoàn lớn nhất của hãng về cơ chế thưởng mới đã làm gia tăng căng thẳng giữa người lao động ở các bộ phận khác, những người sẽ nhận mức thưởng khác theo thỏa thuận, cũng như giữa các công ty con và cổ đông.

Công đoàn cho biết khoảng 62.600 phiếu bầu, từ hơn 95% số thành viên công đoàn đủ điều kiện, đã được bỏ trong cuộc bỏ phiếu điện tử kéo dài 6 ngày, kết thúc vào thứ tư.

Triển vọng xảy ra đình công từng làm dấy lên lo ngại rộng hơn tại Hàn Quốc, nơi riêng Samsung Electronics đã đóng góp khoảng 12,5% GDP, còn chip nhớ chiếm khoảng 35% kim ngạch xuất khẩu.

Hồi tháng 4, Samsung cho biết lợi nhuận hoạt động quý I tăng khoảng 750% so với cùng kỳ năm trước, trong khi vốn hóa thị trường của công ty lần đầu tiên vượt mốc 1.000 tỷ USD trong tháng này.

“Tấm vé vàng”

Tranh chấp lao động này cũng thổi bùng cuộc tranh luận về việc lợi nhuận từ AI nên được phân phối như thế nào.

Một quan chức cấp cao trong phủ tổng thống đã nêu ý tưởng về “cổ tức quốc gia”, cho rằng phần thu thuế vượt trội liên quan đến AI có thể được sử dụng để hỗ trợ các chương trình phúc lợi xã hội.

Các nhà phân tích cho rằng những khoản thưởng lớn có thể giúp ngăn tình trạng kỹ sư chuyển ra nước ngoài, trong bối cảnh các công ty Mỹ như Tesla đang tăng cường đầu tư vào chip AI.

Theo công đoàn Samsung, người lao động tại đối thủ SK hynix đã nhận khoản thưởng lớn hơn hơn ba lần so với nhân viên Samsung trong năm ngoái.

Khoản tiền thưởng lớn được hứa hẹn tại cả hai công ty đã khiến vị thế xã hội của các kỹ sư chip tại Hàn Quốc tăng mạnh.

Một chiếc áo khoác đơn giản có logo SK hynix đã trở nên viral trên mạng xã hội trong tháng này, trở thành biểu tượng của sự giàu có và thành công. Nhiều bài đăng chế giễu mô tả chiếc áo như một “tấm vé vàng” để bước vào các cửa hàng xa xỉ hoặc có triển vọng hẹn hò tốt hơn.

Hãng thông tấn Yonhap cho biết việc làm tại Samsung và SK hynix hiện bảo đảm “sự gia tăng giá trị trên thị trường hôn nhân”, dẫn dữ liệu về mức tăng trong “chỉ số được ưa chuộng” do công ty mai mối Sunoo tổng hợp, bắt kịp các nghề nghiệp vốn được xem là danh giá như bác sĩ và luật sư.

Phản đối

Thỏa thuận của Samsung cũng đang thúc đẩy các yêu sách lao động trên khắp Hàn Quốc, khi người lao động trong nhiều lĩnh vực, từ công nghệ sinh học, ô tô cho tới đóng tàu và công nghệ thông tin, yêu cầu được chia sẻ phần lớn hơn trong lợi nhuận doanh nghiệp thông qua tiền thưởng.

Bên trong Samsung Electronics, thỏa thuận này đã khoét sâu sự chia rẽ giữa nhân viên trong mảng bán dẫn có lợi nhuận cao và những bộ phận khác như di động, màn hình và điện tử tiêu dùng, nơi lợi nhuận đang đi ngang hoặc suy giảm.

Căng thẳng đã dẫn tới hành động pháp lý. Một công đoàn nhỏ hơn, đại diện cho người lao động ngoài bộ phận bán dẫn, hôm thứ ba đã nộp đơn xin lệnh cấm, tìm cách ngăn chặn thỏa thuận mà họ cho là ưu ái quá mức cho nhân viên mảng chip.

Sự bất mãn cũng đang lan sang nhân viên tại các công ty liên kết của Samsung, bao gồm Samsung Display, Samsung SDI và Samsung Electro-Mechanics, những doanh nghiệp niêm yết riêng biệt và đưa ra mức thưởng thấp hơn đáng kể.

Một số cổ đông cũng lên tiếng phản đối, cho rằng thỏa thuận này chưa có sự chấp thuận của họ. Một nhóm nhà đầu tư cá nhân cho biết họ sẵn sàng theo đuổi hành động pháp lý.