El Nino xác suất cao quay lại từ tháng 6, Việt Nam đối mặt mùa hè khốc liệt

Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia cho hay, ENSO đang trong trạng thái trung tính. Trong khoảng ba tháng tới (6-8/2026), hiện tượng ENSO xác suất duy trì trạng thái trung tính giảm mạnh xuống dưới 10% và xác suất chuyển sang trạng thái El Nino (pha nóng) gia tăng lên 85-95%.

Cũng trong 3 tháng này, bão và áp thấp nhiệt đới hoạt động trên Biển Đông và ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền Việt Nam ở mức tương đương trung bình nhiều năm (trung bình nhiều năm trên Biển Đông 5,2 cơn, đổ bộ vào đất liền 1,9 cơn).

Nắng nóng tiếp tục xảy ra và gia tăng hơn về cường độ tại Bắc Bộ, Thanh Hóa đến Huế và duyên hải Nam Trung Bộ. Số ngày nắng nóng khả năng xảy ra nhiều hơn so với cùng kỳ năm 2025. Nhiệt độ trung bình trên phạm vi toàn quốc phổ biến cao hơn 0,5-1°C so với trung bình nhiều năm.

Các đợt mưa vừa, mưa to tập trung ở Bắc Bộ, cao nguyên Trung Bộ, Nam Bộ. Các hiện tượng thời tiết nguy hiểm như dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh vẫn tiềm ẩn nguy cơ xảy ra trên phạm vi cả nước.

So với trung bình nhiều năm, trong tháng 6, tổng lượng mưa tại Tây Bắc, Đông Bắc và đồng bằng Bắc Bộ, các tỉnh từ Thanh Hóa đến Huế cao hơn 5-10%, các khu vực còn lại phổ biến xấp xỉ. Trong đó, duyên hải Nam Trung Bộ thấp hơn 20-40%.

Sang tháng 7, tổng lượng mưa cao hơn 5-15%, vùng núi phía bắc Bắc Bộ ở mức xấp xỉ. Tháng 8, tổng lượng mưa tương đương trung bình nhiều năm, trong đó, Thanh Hóa đến Đà Nẵng, phía Đông tỉnh Quảng Ngãi - Gia Lai và cao nguyên Trung Bộ cao hơn 10-25%.

Cũng theo cơ quan khí tượng, từ tháng 9-11, hiện tượng ENSO duy trì trạng thái El Nino với xác suất trên 90%.

Bão và áp thấp nhiệt đới hoạt động trên Biển Đông và ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền thấp hơn nhiều năm (trung bình nhiều năm trên Biển Đông 6,9 cơn, đổ bộ vào đất liền 2,9 cơn).

Từ khoảng đầu tháng 9, nắng nóng sẽ dần suy giảm tại Bắc Bộ và từ nửa cuối tháng này sẽ suy giảm tại Trung Bộ. Nhiệt độ trung bình trên cả nước cao hơn nhiều năm 0,5-1,5°C, có nơi cao hơn.

"Trong thời kỳ dự báo cần đề phòng những đợt mưa vừa, mưa to trên phạm vi cả nước, đặc biệt tại Trung Bộ. Mùa mưa tại Trung Bộ khả năng xuất hiện tương đương trung bình nhiều năm (khoảng tháng 9). Hiện tượng thời tiết nguy hiểm như dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh có thể gia tăng trên cả nước", cơ quan khí tượng cảnh báo.

So với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ, tổng lượng mưa trong tháng 9 thấp hơn 5-20%, trong đó, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ ở mức xấp xỉ. Tháng 10, tổng lượng mưa trên cả nước thấp hơn 5-20%, riêng trung du và vùng núi Bắc Bộ cao hơn 5-20%. Sang tháng 11, tổng lượng mưa ở Bắc Bộ và Thanh Hóa - Hà Tĩnh cao hơn 10-30%, các khu vực khác thấp hơn 10-35%.

Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia cho biết thêm, trong bối cảnh biến đổi khí hậu, thời tiết, khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp với nhiều hình thái nguy hiểm, cực đoan như nắng nóng, mưa lớn trong thời gian ngắn, lũ quét, sạt lở đất…

Cơ quan khí tượng đề nghị các tổ chức, cá nhân thường xuyên cập nhật thông tin dự báo, cảnh báo khí tượng thủy văn trong các bản tin ngắn hạn 1-3 ngày, để kịp thời điều chỉnh các kế hoạch sản xuất, phương án ứng phó phù hợp, đặc biệt là phương án vận hành hồ chứa phù hợp, bảo đảm an toàn công trình và vùng hạ du, cùng với đó đảm bảo an toàn cho các hoạt động sản xuất và dân sinh.

Trước đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cảnh báo, trong các kỳ El Nino, mặc dù tổng lượng mưa giảm, vẫn có thể xuất hiện các đợt mưa lớn cục bộ, mưa cực đoan trong thời gian ngắn gây lũ quét, sạt lở đất, ngập úng đô thị.

Hoạt động bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông xu hướng ít hơn trung bình nhiều năm nhưng cần đề phòng các cơn bão mạnh, quỹ đạo phức tạp, khó dự báo và gây tác động lớn trong thời gian ngắn.

El Nino là từ được dùng để chỉ hiện tượng nóng lên dị thường của lớp nước biển bề mặt ở khu vực xích đạo trung tâm và Đông Thái Bình Dương, kéo dài 8 - 12 tháng hoặc lâu hơn, thường xuất hiện 3 - 4 năm một lần, song cũng có khi dày hơn hoặc thưa hơn.

La Nina là hiện tượng ngược lại với El Nino, khi lớp nước biển bề mặt ở khu vực nói trên lạnh đi dị thường, xảy ra với chu kỳ tương tự hoặc thưa hơn El Nino.

ENSO là chữ viết tắt của các từ ghép El Nino Southern Oscillation để chỉ cả 2 hai hiện tượng El Nino và La Nina.