Bộ GD&ĐT công bố cách chấm câu "Steve Jobs Việt Nam" từng gây tranh cãi trong đề Văn

Theo đáp án và hướng dẫn chấm môn Ngữ văn được công bố chiều 19/6, Bộ GD&ĐT tiếp tục thể hiện quan điểm đánh giá mở đối với câu hỏi này. Thí sinh không bị giới hạn trong một cách hiểu hay hệ thống ý bắt buộc, miễn là bài viết bám sát yêu cầu đề, có lập luận hợp lý và thuyết phục.

Câu nghị luận xã hội chiếm 2 điểm trong bài thi Ngữ văn. Đề yêu cầu thí sinh trình bày suy nghĩ về vấn đề làm thế nào để có những “Steve Jobs Việt Nam ”, từ đó đề xuất giải pháp nhằm phát hiện, bồi dưỡng và phát huy những cá nhân có khả năng đổi mới sáng tạo, đóng góp cho sự phát triển của đất nước.

Dưới đây là đáp án câu hỏi đã gây xôn xao dư luận một tuần qua (Câu 1 - Phần II - Viết):

Bộ GD&ĐT cũng công bố kèm Hướng dẫn chấm chi tiết theo phương pháp Rubric cho câu hỏi này. Theo hướng dẫn chấm, giám khảo cần tôn trọng những cách tiếp cận khác nhau của thí sinh. Bài làm có thể triển khai theo nhiều hướng, song cần làm rõ được vai trò của đổi mới sáng tạo, khát vọng cống hiến và các điều kiện cần thiết để hình thành những nhân tố có khả năng tạo ra giá trị mới cho xã hội.

Trước đó, ngay sau khi kết thúc buổi thi Ngữ văn hôm 11/6 tuần trước, đề Văn tạo ra nhiều ý kiến trái chiều trên mạng xã hội. Một số người cho rằng việc sử dụng cụm từ “Steve Jobs Việt Nam” có thể gây khó khăn cho học sinh ở những khu vực ít điều kiện tiếp cận thông tin và hiểu biết về các nhân vật nổi tiếng thế giới trong lĩnh vực công nghệ.

Bên cạnh đó, một số tranh luận xuất hiện quanh ngữ liệu của đề khi nhắc đến các nhân vật như Steve Jobs, Mark Zuckerberg và Elon Musk trong nhóm những người được xem là biểu tượng của đổi mới sáng tạo. Nhiều ý kiến đặt vấn đề về cách sử dụng khái niệm “nhà phát minh” là chưa chính xác đối với các nhân vật này vì họ không phải nhà phát minh theo nghĩa truyền thống.

Tại họp báo sau kỳ thi ngày 12/6, GS Nguyễn Ngọc Hà, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ GD&ĐT), khẳng định đề thi không yêu cầu thí sinh phải ghi nhớ các thông tin chi tiết về những nhân vật được nhắc đến.

Ngữ liệu trong đề đã cung cấp đầy đủ dữ kiện cần thiết để học sinh thực hiện bài viết. Các nhân vật xuất hiện trong đề được sử dụng như những hình tượng gợi mở về công nghệ, đổi mới sáng tạo và khát vọng tạo ra giá trị mới cho xã hội.

Đại diện Bộ GD&ĐT cho biết hội đồng ra đề đã cân nhắc kỹ lưỡng từng câu chữ, tham khảo ý kiến chuyên môn và nghiên cứu các khái niệm liên quan như phát minh, đổi mới, sáng tạo nhằm bảo đảm phù hợp với mục tiêu đánh giá năng lực học sinh theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

Liên quan đến công tác chấm thi, Bộ GD&ĐT nhấn mạnh tính mở của môn Ngữ văn không đồng nghĩa với việc mọi câu trả lời đều được chấp nhận. Những quan điểm khác nhau vẫn có thể được ghi nhận nếu thí sinh lập luận logic, có căn cứ và đáp ứng đúng yêu cầu của đề bài.

Năm 2026 cũng là năm đầu tiên bài thi Ngữ văn được chấm theo phương pháp rubric. Với phương pháp này, việc đánh giá dựa trên các tiêu chí và mức độ đạt được cụ thể, góp phần bảo đảm sự thống nhất, công bằng và hạn chế yếu tố chủ quan trong quá trình chấm thi.

Theo kế hoạch của Bộ GD&ĐT, kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026 sẽ được công bố vào ngày 1/7.