Bài thi Ngữ văn chênh lệch trên 2,5 điểm sẽ phải chấm chung

Các môn thi trắc nghiệm được chấm bằng máy. Riêng môn Ngữ văn được chấm theo hướng dẫn chấm thi, đáp án, thang điểm của Bộ GD&ĐT.

Bài thi được chấm theo thang điểm 10, điểm lẻ của tổng điểm toàn bài được làm tròn đến hai chữ số thập phân. Mỗi bài thi được chấm hai vòng độc lập bởi hai giám khảo của hai tổ chấm tự luận khác nhau.

Trước khi bắt tay vào khâu chấm, các giám khảo sẽ được trưởng môn chấm quán triệt quy chế, thảo luận đáp án, hướng dẫn chấm cho toàn bộ giám khảo và tổ chức chấm chung ít nhất 10 bài thi tự luận. Sau đó, tổ chức chấm thi theo quy trình với hai vòng độc lập tại các phòng chấm thi riêng biệt.

Quy trình chấm thi lần thứ nhất: điểm thành phần, điểm toàn bài và các nhận xét (nếu có) chỉ được ghi vào 1 phiếu chấm của từng bài thi. Ở bước này, giám khảo không được chấm vào bài của thí sinh.

Bài thi đã chấm xong lần thứ nhất sẽ được bốc thăm để chấm lần hai. Tại lần chấm này, giám khảo cho điểm trực tiếp vào bài thi.

Sau hai vòng chấm, trưởng môn chấm sẽ tiếp nhận bài thi, phiếu chấm và chỉ đạo các tổ chấm thi tự luận thực hiện thống nhất điểm bài thi.

Bài thi chấm qua hai vòng độc lập sẽ có những tình huống chênh lệch điểm xảy ra. Quy chế quy định xử lý các trường hợp chênh lệch chặt chẽ.

Xử lý các tình huống chênh lệch điểm

Đối với trường hợp điểm toàn bài hoặc điểm thành phần không lệch hoặc lệch nhau dưới 1,0 điểm.

Quy chế quy định, hai giám khảo sẽ thảo luận thống nhất mức điểm và cùng ký và ghi rõ họ tên vào tất cả các tờ giấy làm bài của thí sinh.

Điểm toàn bài hoặc điểm thành phần lệch nhau từ 1,0 đến 1,5 điểm. Hai giám khảo sẽ phải thảo luận và ghi lại bằng biên bản, báo cáo trưởng môn chấm thi hoặc tổ trưởng tổ chấm. Nếu được ủy quyền để thống nhất điểm, hai giám khảo sẽ thống nhất lại mức điểm và ký tên vào tất cả các tờ giấy làm bài của thí sinh. Nếu hai giám khảo không thống nhất được điểm thì sẽ lập biên bản quyết định điểm.

Trường hợp điểm toàn bài hoặc điểm thành phần lệch nhau trên 1,5 điểm. Trưởng môn chấm thi hoặc tổ trưởng chấm tự luận được ủy quyền tổ chức chấm lần thứ ba trực tiếp vào bài thi của thí sinh bằng mực màu khác.

Trong tình huống này, nếu kết quả hai trong ba lần chấm giống nhau. Trưởng môn chấm hoặc tổ trưởng tổ trưởng tổ chấm được ủy quyền lấy điểm giống nhau làm điểm chính thức.

Nếu kết quả ba lần chấm lệch nhau lớn nhất lên đến 2,5 điểm, trưởng môn chấm hoặc tổ trưởng được ủy quyền lấy điểm trung bình cộng của ba lần chấm làm điểm chính thức. Nếu kết quả ba lần chấm lệch nhau lớn nhất trên 2,5 điểm, trưởng môn chấm thi hoặc tổ trưởng tổ chấm được ủy quyền tổ chức chấm chung, lập biên bản thống nhất điểm chấm.

Dù Bộ GD&ĐT có quy định chặt chẽ về các tình huống xảy ra trong chấm thi môn tự luận. Thực tế, chấm thi hằng năm ở các địa phương vẫn luôn có ý kiến đặt ra câu hỏi băn khoăn về tình trạng "chấm lỏng, chấm chặt".

Trong Chỉ thị của Thủ tướng trước kỳ thi Tốt nghiệp THPT năm 2026 cũng khẳng định: Những năm qua Kỳ thi Tốt nghiệp THPT được tổ chức ngày càng nghiêm túc, khách quan, trung thực, an toàn, cơ bản đáp ứng được mục tiêu đánh giá chất lượng giáo dục phổ thông và yêu cầu tuyển sinh, được xã hội đồng thuận, đánh giá cao. Tuy nhiên, công tác tổ chức Kỳ thi và tuyển sinh vẫn còn những hạn chế, bất cập, trong đó một số thí sinh sử dụng công nghệ cao để gian lận; việc chấm thi tự luận ở một số địa phương còn chưa bảo đảm tính phân loại, ảnh hưởng đến tính công bằng đối với thí sinh trên toàn quốc.

GS.TS Nguyễn Ngọc Hà, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Chất lượng, Bộ GD&ĐT, Trưởng Ban đề thi tốt nghiệp THPT 2026 cho biết, điểm mới của năm nay là môn Ngữ văn sẽ được chấm theo phương pháp Rubric. Có nghĩa là ban giám khảo có thang đánh giá cụ thể để nhìn vào đó và cho điểm khi chấm thi môn ngữ văn.

"Phương pháp chấm này giúp giảm yếu tố chủ quan của người chấm, theo đó nếu gắn vào những tiêu chí nào, thí sinh sẽ đạt được khung điểm nhất định. Điều đó giúp công bằng hơn trong chấm thi tự luận, nhất là với những môn như ngữ văn, khó định lượng hơn so với các môn khoa học cơ bản", GS Nguyễn Ngọc Hà nói.

Kỳ thi Tốt nghiệp THPT năm nay có hơn 1,2 triệu thí sinh dự thi. Ngữ văn là một trong 2 môn bắt buộc đối với tất cả thí sinh.