PGS.TS Trần Đắc Phu: "Để bạn dám vượt qua khó khăn, đó là sứ mệnh của WeChoice Awards"

Thiên An, Theo Doanh nghiệp và Tiếp thị 13:55 22/01/2021

Cùng lắng nghe những chia sẻ của PSG.TS Trần Đắc Phu khi lần đầu tiên ông tham gia WeChoice Awards với vị trí Hội đồng thẩm định.


PGS.TS Trần Đắc Phu

  • Nguyên Cục trưởng Cục Y tế Dự phòng Bộ Y tế

  • Cố vấn cao cấp Trung tâm Đáp ứng khẩn cấp sự kiện y tế công cộng Việt Nam

  • Ủy viên BCH Đảng bộ Bộ Y tế, Bí thư Đảng ủy Cục Y tế Dự phòng.

Thành viên Hội đồng thẩm định WeChoice Awards 2020 - PGS.TS Trần Đắc Phu

Lần đầu tiên đồng hành cùng WeChoice Awards trong vai trò thành viên Hội đồng thẩm định, ông đã có những cảm xúc như thế nào?

Ấn tượng đến xúc động có lẽ mới miêu tả chính xác cảm xúc của bản thân tôi khi lần đầu tiên quan sát cận cảnh giải thưởng gắn với cái tên "Diệu Kỳ Việt Nam". Sau ấn tượng ban đầu đó là đan xen giữa áp lực, thú vị và cơ hội khám phá đa diện những lĩnh vực mình vốn có sự hiểu biết và cả những lĩnh vực khác lạ, những con người Việt Nam khác lạ lâu nay tôi chưa có cơ hội quan tâm đến.

Diệu Kỳ Việt Nam vừa là một khái niệm nhưng cũng đồng thời phải gắn với thành tựu rực rỡ mà Việt Nam đã làm được trong năm thì chữ Diệu Kỳ mới trọn vẹn ý nghĩa. Nhìn lại mới thấy rằng năm 2020 Việt Nam đã phải đối diện với quá nhiều thách thức khủng khiếp: đại dịch, thiên tai. Điều Diệu Kỳ là chúng ta đều vượt qua. Những thành tựu này không chỉ chúng ta tự hào, quốc tế cũng đã ca ngợi một cách rất hào sảng.

PGS.TS Trần Đắc Phu: Để bạn dám vượt qua khó khăn, đó là sứ mệnh của WeChoice Awards - Ảnh 3.

Đáng trân trọng hơn nữa là Diệu kỳ không chỉ dừng lại ở những con số thống kê, Diệu kỳ còn ở ý nghĩa nhân văn và ý nghĩa cộng đồng mà thành tựu này mang lại. Điều Diệu kỳ của Việt Nam trong năm 2020 chính là đã gợi lên trong mỗi chúng ta tình thương, sự đoàn kết giữa con người với con người ngay cả ở những khoảnh khắc hoạn nạn.

Truyền thống của dân tộc Việt Nam vẫn được nhắc đến qua khốn khó. Dân gian thậm chí còn truyền miệng "cái khó ló cái khôn" nhưng Diệu Kỳ nằm ở chỗ đối diện với những "cái vô cùng khó" trong năm 2020, con người Việt Nam đã thể hiện được "cái khôn" bằng trọn vẹn lòng nhân ái và trí sáng tạo. Qua đó, người Việt Nam trở thành một tập thể có trách nhiệm với cộng đồng trong những lúc khó khăn.

Năm 2020 liệu đã có những điều diệu kỳ gì xảy đến với cá nhân ông?

Không rõ những trải nghiệm tôi đã có trong năm 2020 nên được gọi là diệu kỳ hay không nữa nhưng hầu hết đều là những điều lần đầu tiên xảy ra trong đời. 2020 là năm đại dịch bùng phát ở phạm vi toàn thế giới. Việc loài người quan tâm lớn nhất trong suốt 12 tháng qua là gì? Đầu tiên là phải tìm ra virus, sau đó là tìm cách chống virus và chống dịch. Những việc này chủ yếu là nhiệm vụ của Y tế, cụ thể hơn là Y tế dự phòng. Bản thân tôi là người có kinh nghiệm lâu năm về phòng chống dịch bệnh, hơn 40 năm trường kỳ chiến đấu với hàng loạt bệnh truyền nhiễm, mình phải suy nghĩ chứ. Mình cũng phải dùng kiến thức đã tích lũy để thực hiện trách nhiệm với cộng đồng, dù là nhỏ bé.

Giai đoạn được coi là khó khăn nhất của một chuyên gia chống dịch chính là thời điểm chớm khởi phát bệnh. Lúc này đòi hỏi sự nhạy cảm, thậm chí là cả những thách thức trong suy tính để hình dung ra được bản chất cuộc chiến và chiến lược dự phòng.

PGS.TS Trần Đắc Phu: Để bạn dám vượt qua khó khăn, đó là sứ mệnh của WeChoice Awards - Ảnh 4.

Ví dụ như thời gian dịch bắt đầu xảy ra ở Vũ Hán - Trung Quốc. Chúng ta chưa có thông tin. Tổ chức Y tế thế giới chưa có thông tin. Vậy chúng ta có cần thực hiện chính sách cách ly tất cả các đối tượng nhập cảnh vào Việt Nam hay không? Ngay khi xuất hiện các ca bệnh đầu tiên ở cộng đồng, tiên liệu về những diễn biến căng thẳng và nguy hiểm của dịch bệnh mới, chúng tôi đã đề xuất với Ban chỉ đạo quốc gia để cùng Bộ Y tế, cùng Chính phủ đưa ra quyết định đó.

Thế rồi lúc ban đầu cả thế giới chẳng ai đeo khẩu trang. Vậy tại sao Việt Nam lại quyết định phải đeo khẩu trang ở nơi công cộng ngay từ đầu? Bởi vì đây là bệnh truyền nhiễm qua đường hô hấp cho nên chúng ta cần phải rất sớm có những giải pháp tuyên truyền, hướng dẫn dễ hiểu dễ thực hiện cho người dân thấy rằng khẩu trang là một trong những chốt chặn quan trọng giúp ngăn nguy cơ giọt bắn xảy ra. Thậm chí, người dân cần hiểu rửa tay và khẩu trang chính là một dạng vaccine tức thời trong phòng dịch.

Rồi khi dịch bùng phát ở Đà Nẵng, điều các nhà chuyên môn băn khoăn nhất là phong tỏa riêng Đà Nẵng hay phong tỏa tất cả các thành phố liên quan mật thiết đến Đà Nẵng. Ví dụ như Hà Nội có đến hơn 80 nghìn người và thành phố Hồ Chí Minh khoảng 50 nghìn người trở về từ Đà Nẵng...

PGS.TS Trần Đắc Phu: Để bạn dám vượt qua khó khăn, đó là sứ mệnh của WeChoice Awards - Ảnh 5.

Cuối cùng, chúng tôi cũng đã phải dựa vào rất nhiều kiến thức chuyên môn về dịch tễ để tư vấn Ban chỉ đạo và Chính phủ quyết định chỉ phong tỏa một mình Đà Nẵng. Sau đó, tất cả các chính sách chống dịch mà chúng tôi tư vấn đều phải nhìn vào mục tiêu kép giúp người dân Việt Nam chung sống an toàn với dịch Covid-19 mà cân não. Nghĩa là chúng ta vừa phát triển kinh tế - xã hội vừa chủ động ngăn chặn phát hiện khoanh vùng và dập dịch.

Những thời khắc ngắn và nhanh như thế thôi, nhưng nếu được trải qua dù chỉ một lần trong đời, người làm y tế dự phòng như chúng tôi sẽ chẳng bao giờ quên nổi.

Và đến thời điểm này, khi trở thành một thành viên của Hội đồng thẩm định giải thưởng Wechoice Awards 2020, ông có nhận xét gì về các nhân vật truyền cảm hứng mà cộng đồng đã bình chọn?

Một khi các nhân vật này nhận được sự bình chọn rất nhiệt thành và đông đảo từ cộng đồng chứng tỏ tất cả đều xứng đáng. Ở mỗi một lĩnh vực cụ thể của đời sống xã hội năm qua đều có những đại diện hết sức ấn tượng.

Các đại diện của ngành Y tế với một năm dũng cảm, căng mình vì sự an toàn của xã hội không chỉ góp phần mang lại thành tựu diệu kỳ là tất cả chúng ta đều đang được an toàn và hạnh phúc trong bối cảnh thế giới tràn đầy lo âu dịch dã. Những đại diện của ngành Y còn mang đến hiệu ứng lan tỏa, truyền cảm hứng rất tích cực.

Ngay trường hợp của GS. TS Quỳnh Mai, chị là một giáo sư tầm cỡ thế giới nhưng phải đến tận bây giờ, khi Covid xảy ra, cộng đồng mới quan tâm chị ấy làm gì? Tìm hiểu quá trình chị ấy làm việc, người ta mới thấy công việc đó thực sự truyền cảm hứng.

PGS.TS Trần Đắc Phu: Để bạn dám vượt qua khó khăn, đó là sứ mệnh của WeChoice Awards - Ảnh 6.

Trước tiên nói về sinh học - người ta nghĩ rằng nghề này chỉ suốt ngày vào phòng thí nghiệm, bị bưng bít trong 4 bức tường. Nhưng giờ thì người ta thấy rõ ràng nghiên cứu về vi sinh, vi khuẩn, virus hóa ra chính là nghiên cứu về sự sống. Và những giá trị nghề này mang lại tạo nên ý nghĩa rất lớn trong việc bảo vệ loài người. Rồi bản thân sự kiên định của GS. Mai nữa, tôi nói rất thật, sinh viên ngành này các bạn ấy biết được cũng sẽ tự tin hơn nhiều. Rồi các bạn trẻ đang băn khoăn trước ngưỡng cửa lựa chọn nghề nghiệp, nhìn vào thành công đó họ cũng có thêm động lực để lựa chọn nghề sinh học. Trong xã hội hiện đại, nơi mà con người luôn có nhu cầu tạo ra một thế giới phẳng, hội nhập, di chuyển, sinh sống... an toàn thì ngành sinh học là nghề nhu cầu lao động đang rất lớn.

Rồi Ghen cô Vy cũng là một hiện tượng truyền cảm hứng rất ghê gớm. Điệu nhảy rửa tay - cách diễn tả phương pháp phòng dịch rất đơn giản, vui tươi không dừng ở biên giới Việt Nam, nó cực kỳ nổi tiếng trên thế giới. Diệu kỳ ở đây là thế giới biết rằng Việt Nam phòng dịch rất sáng tạo. Và sự sáng tạo ấy của Việt Nam có ích cho tất cả mọi người trên thế giới. Đồng thời Ghen cô Vy còn truyền cảm hứng cho sự ra đời của một loạt các bài hát, các hình thức nghệ thuật, truyền thông... chống dịch khác. Từ đây mở ra cơ hội phát triển cho lĩnh vực truyền thông khoa học. Đừng nghĩ khoa học là khô khan. Và cũng đừng nghĩ nghệ thuật là không hề khoa học. Hãy để con người kết hợp hai thứ này lại với nhau - nó sẽ tạo ra cú nổ của sự sáng tạo. 

PGS.TS Trần Đắc Phu: Để bạn dám vượt qua khó khăn, đó là sứ mệnh của WeChoice Awards - Ảnh 7.

Thế rồi cô giáo Hà Ánh Phượng cũng là một nhân vật lưu lại ấn tượng, truyền cảm hứng mạnh mẽ cho cộng đồng dân tộc thiểu số. Thông qua những gì cô giáo đã làm được cho chính mình, cho học trò của cô - người Việt Nam dù ở bất kỳ nơi đâu cũng đều không tự ti nữa. Dù bạn ở vùng nào, xuất phát điểm ra sao hãy nhìn những gì cô giáo Phượng đã làm được mà tự tin lên vào bản thân mình.

Chuyện cõng nhau tới trường chẳng ai bảo, chẳng ai dạy, chẳng ai ép buộc nhưng đôi bạn ấy đã đến với nhau bền bỉ suốt 10 năm liền. Để làm được viêc đó, không có gì ngoài tình yêu thương và trách nhiệm. Những đứa trẻ nghĩ và làm được như vậy thì truyền cảm hứng quá rồi còn gì!

Truyền cảm hứng nhiều khi không cần phải làm việc gì quá lớn lao, cậu chăn bò So Y Tiết chỉ việc yêu cuộc sống một cách hồn nhiên, thể hiện tình yêu ấy một cách hồn nhiên thế là đã đủ lay động trái tim của cộng đồng rồi. Cảm hứng mà So Y Tiết mang đến cho chúng ta đó là không cần phải khiên cưỡng bất kỳ điều gì cả. Hãy cứ hồn nhiên và chân thành bộc lộ bản thân. Những điều đó thực sự rất có giá trị.

Nói tóm lại, các nhân vật đề cử năm nay đã mang đến cho cộng đồng hai cảm xúc hết sức tích cực: Thứ nhất là trân trọng. Thứ hai là mến mộ.

Năm 2020 đầy biến cố vừa đi qua, không thể phủ nhận vẫn còn đó rất nhiều câu chuyện thương tâm, những mất mát đau lòng. Ông sẽ nhắn nhủ gì với những người đang phải đối diện với khó khăn, hoang mang thông qua các nhân vật truyền cảm hứng mà mình vừa lựa chọn?

Thật ra khi quyết định lựa chọn đề cử nào đó tôi thường không nghĩ nhiều đến cá nhân con người ấy mà hướng sự quan tâm đến hành động của họ.

Phải nói rằng phần lớn những người được đề cử năm này, dù nhìn ở điểm này hay điểm khác thì họ đều đã phải đối diện với rất nhiều khó khăn ngay lúc ban đầu. Thậm chí có những nhân vật như mọi người thường nói, đi lên từ bàn tay trắng hoặc xuất phát từ vạch số số 0. Nhưng họ đã vượt lên được bằng chính trách nhiệm với chính bản thân họ trước nhất. Sau đó mới là sự sáng tạo dựa trên tình cảm và trách nhiệm với cộng đồng. Những điều ấy chính là cốt lõi góp phần tạo nên nét nhân văn của con người Việt Nam. Hành động vượt lên của chính mình ấy mới tạo ra được giá trị truyền cảm hứng cho người khác dám hành động.

Bởi sự thật rằng sống ở trên đời, ai cũng phải đi qua gian nan, thử thách, thậm chí phải đối mặt với mất mát đau thương. Nhưng vì chúng ta còn đang được sống, nên những người chọn vượt lên chính mình, dám nghĩ, dám hành động đều có thể tạo được thành tựu.

PGS.TS Trần Đắc Phu: Để bạn dám vượt qua khó khăn, đó là sứ mệnh của WeChoice Awards - Ảnh 8.

Ngay chính bản thân tôi, khi lần đầu tiên đồng ý làm thành viên của Hội đồng thẩm định cũng có không ít khó khăn phải đối diện. Chẳng nhẽ vì ngại ngùng mà tôi từ chối cơ hội khám phá thế giới và khám phá chính giới hạn của bản thân mình? Vậy là tôi lựa chọn trung thực, trách nhiệm để tư duy và hành động làm sao đủ tốt khi xác định những đề cử xứng đáng nhất. Tôi cho rằng đây là một trách nhiệm rất nặng nề của hội đồng thẩm định. Nhưng khi dám hành động bằng trọn vẹn trái tim và trí tuệ thì nhất định chúng tôi cũng sẽ cùng Wechoice Awards 2020 tạo nên thành tựu.

Điều tôi kỳ vọng là ở bất kỳ đâu, bất kỳ lúc nào, bất kỳ ai đang vật lộn trong khó khăn, các bạn đều có thể dựa vào cảm hứng dám vượt qua của các đại sứ mà Wechoice Awards 2020 tôn vinh. Từ đó tìm được cho mình hướng đi tích cực nhất. Một khi các bạn dám vượt qua khó khăn cũng đồng nghĩa với việc giải thưởng đã tạo được sức lan tỏa diệu kỳ đầy ý nghĩa. Và tôi cho rằng, đó chính là sứ mệnh để Wechoice Awards tồn tại bên cạnh mỗi một con người Việt Nam.

Rất cảm ơn PGS. TS Trần Đắc Phu về những chia sẻ rất chân tình!

WeChoice Awards - Giải thưởng thường niên do Công ty cổ phần VCCorp tổ chức, với mong muốn tôn vinh những con người, kể những câu chuyện truyền cảm hứng nhất, những sự kiện, sản phẩm và công trình có ảnh hưởng tích cực tới cộng đồng - đã quay trở lại với thông điệp mới: Diệu Kỳ Việt Nam.

Sự diệu kỳ của Việt Nam trong năm 2020 không chỉ đến từ những con số về nền kinh tế tăng trưởng, sự rộng lớn hay quyền lực. Sự diệu kỳ ấy đến từ mỗi con người của một đất nước nhỏ bé, từ những người đứng đầu cho đến những người dân lao động bình thường, từ những y bác sĩ cho đến những người công an, từ những người cha, người mẹ, người con.

Đêm Gala vinh danh & trao giải WeChoice Awards 2020 sẽ diễn ra vào ngày 22/01/2021, phát sóng trực tiếp trên Kenh14.vn, ứng dụng Lotus và đa nền tảng khác.

Tất cả các thông tin về WeChoice Awards 2020 xem tại wechoice.vn

Chia sẻ

Bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC
Xem theo ngày

Tin nổi bật kenh 14

  • Xôn xao clip nghi cặp đôi sinh viên đang làm "chuyện ấy" mà quên tắt camera khi học online

    Một đoạn clip nóng đang thu hút sự bàn tán của người dùng MXH.
  • Đọc thêm