Hello GenZ: Đánh giá năng lực một người thế nào khi họ giỏi Toán, nhưng lại bắt đi thi Văn?

Thu Vân, Kiều Anh - Design: Minh Trang, Theo Pháp luật & Bạn đọc 10:05 12/11/2020

Một học sinh giỏi Toán, nhưng lại bị bắt đi thi Văn, liệu có công bằng không?

Thước đo để đánh giá khả năng của một người là khi họ giỏi một lĩnh vực nào đó hay phải toàn diện? 

Bức thư của người thầy hiệu trưởng một ngôi trường ở Singapore gây sốt cộng đồng mạng với nội dung “Xin hãy nhớ rằng, trong số các em, những người có mặt tại kỳ thi, có người sẽ là một nghệ sĩ, người không cần hiểu sâu về Toán. Có người sẽ là một doanh nhân, người không cần phải quá quan tâm đến Lịch sử hay Văn học Anh. Có người sẽ là một nhạc sĩ, người mà với họ, môn Hoá học sẽ chẳng có ý nghĩa gì nhiều”.

Không biết khi đọc bức thư bạn cảm thấy thế nào nhưng tôi thấy bức thư không chỉ gửi đến phụ huynh, học sinh mà còn hướng tới tất cả mọi người. Có phải chăng, chúng ta đã quá khắt khe với sai lầm không thuộc về lĩnh vực mà một ai đó không giỏi? Vì một kỹ sư thì không thể nào học tốt môn Văn như một nhà báo. Trên đời này chẳng có ai là “perfect" cả, cho dù toàn diện đến đâu thì cũng sẽ có một môn học không phải sở trường. 

Nói thật nhé, kinh nghiệm sau nhiều năm đi học mà tôi có được là những người giỏi đều chưa chắc là người làm tốt ở mọi lĩnh vực. Sau 12 năm học trung học, đó chỉ là một bước đệm để bước chân vào một thế giới hoàn toàn khác, nơi không vì bạn giỏi ở mặt lý thuyết mà thực hành cũng ở mức tốt. Sau những năm tháng học phổ thông, bạn sẽ không thể cùng lúc làm tốt ở mọi mặt như khi học Toán - Hoá - Sinh, vì ở đó, người ta chỉ chú trọng vào chuyên môn, và tập trung phát triển chuyên môn trong một lĩnh vực nhất định.

Hello GenZ: Đánh giá năng lực một người thế nào khi họ giỏi Toán, nhưng lại bắt đi thi Văn? - Ảnh 1.

Ai không từng là những đứa trẻ, ai không từng là học sinh từng mắc sai lầm, từng bị điểm kém ở cái môn mình không giỏi. Và những lần “thất bại đầu đời” ấy, người lớn thường hay nặng lời với con trẻ. Nhớ lại mỗi lần bị điểm kém, thầy cô mang điểm của mình ra nói trước lớp, về đến nhà thì bố mẹ lại hỏi, những lúc như vậy chỉ có cảm giác duy nhất là “vừa tức vừa buồn”. Tức bởi vì cảm thấy mình chỉ là một đứa trẻ con, đang học làm những thứ mà từ lúc sinh ra chưa bao giờ động đến. Còn buồn vì cảm thấy mình như kẻ ngốc vậy, chẳng có tương lai. Mỗi người đều có điểm mạnh riêng của mình, tại sao chúng ta lại bắt một người phải giỏi ở lĩnh vực không đúng năng lực của họ? Tôi cũng là một học sinh, đã có những con điểm kiểm tra 15 phút, 1 tiết mình bị điểm kém, những môn học không yêu thích, không giỏi,... bị thầy cô phê bình. Mỗi lần nghe thầy cô nhận xét tôi lại tự ti nghĩ mình yếu kém, nhưng về sau mới nhận ra là những lời đánh giá đó của thầy cô không hề đúng với khả năng của mình, khiến tôi có suy nghĩ sai về năng lực của bản thân. 

Lứa tuổi học sinh là lứa tuổi nhận thức vẫn chưa được sâu sắc và dễ bị ảnh hưởng. Do đó, ít có học sinh nào nhận những đánh giá không tốt sẽ có chiều hướng phát triển tốt, bởi các bạn luôn có tư tưởng rằng bản thân không tốt, và cho dù có cố gắng cách mấy cũng sẽ không thể trở nên giỏi hơn được. Và điều chúng ta thường thấy là, các bạn học sinh hay có tình trạng học lệch và không hề có ý muốn sẽ cố gắng, thử sức với những môn mình kém.

Quan điểm của tôi là thay vì đánh giá tương lai của một học sinh qua những con điểm thấp, những môn học yếu kém thì chúng ta nên trao cho họ một cái ôm hay một lời động viên rằng bạn đã làm rất tốt và có cố gắng. Làm như vậy vừa nhẹ nhàng tình cảm, chẳng cần “sôi máu" mà người đối diện lại có thêm động lực để cố gắng. Chính những lời động viên và cảm thông chắc chắn sẽ tạo động lực cho các bạn hơn là những lời đánh giá không thiện chí. Và cho dù kết quả có ra sao, cao hay thấp, những sai lầm đó cũng không hề ảnh hưởng đến tương lai của một con người.

Hello GenZ: Đánh giá năng lực một người thế nào khi họ giỏi Toán, nhưng lại bắt đi thi Văn? - Ảnh 2.

Mỗi người có một điểm mạnh, điểm yếu khác nhau

Nhìn từ thực tế, mỗi người đều có một bộ não khác nhau và sở hữu trí thông minh khác nhau. Giống như tôi và bạn vậy đó, hai chúng ta đều có lối tư duy, suy nghĩ khác nhau phải không?! Đừng chỉ đánh đồng tất cả bộ não của học sinh trên một lĩnh vực và bắt nó hoạt động như một cái máy. Mỗi người chúng ta đều có một điểm mạnh, yếu ở lĩnh vực khác nhau, bạn đâu thể nào cứ chỉ nhìn đúng vào một mặt mà đánh giá toàn bộ khả năng của người đó, đúng không? 

Albert Einstein đã nói: "Nếu bạn đánh giá một con cá bằng khả năng leo cây thì cả đời nó sẽ nghĩ rằng mình ngu ngốc". Học sinh cũng vậy, bạn không thể nào chỉ vì người đó học không giỏi mà cho rằng tất cả những lĩnh vực khác họ cũng làm không tốt. Ví dụ như tôi chẳng hạn, tôi yêu thích âm nhạc, nhảy múa nhưng bây giờ lại có người bắt tôi phải dành đến 5 tiếng/ngày để ngồi một chỗ học những môn siêu lý thuyết, rồi bắt tôi phải đạt điểm thật cao môn đó. 

Thật lòng mà nói, điều đó như tra tấn vậy!

Hello GenZ: Đánh giá năng lực một người thế nào khi họ giỏi Toán, nhưng lại bắt đi thi Văn? - Ảnh 3.

Vì vậy, chúng ta không nên đánh giá một bạn học sinh dựa trên thành tích của một môn học hay chế giễu về nó, vì như vậy sẽ chỉ làm cho người đó tự ti hơn thôi! Tin tôi đi, bạn hãy thử dành cho một người đang bị điểm kém những lời khích lệ, động viên liên tục xem, chắc chắn qua một thời gian bạn sẽ thấy thành tích của người đó cải thiện đáng kể đấy. 

Nói đi cũng phải nói lại, ừ thì việc đạt thành tích ở trên nhiều lĩnh vực là một điều tốt bởi đó là biểu hiện tích cực cho sự phát triển của mỗi người. Nhưng đừng vin vào lý do đó mà biến điều này thành thước đo để đánh giá khả năng của một bạn học sinh chứ. Chính việc ép buộc một người phải hoàn hảo trên lĩnh vực sai khả năng của họ đã trở thành áp lực đè nặng lên mỗi học sinh. Hỏi nhỏ nhé, có bao nhiêu người khi đến trường không sợ việc các thầy cô sẽ đem thành tích của mình ra trước lớp rồi các bạn xung quanh soi mói nó? Chắc chả có mấy ai đâu nhỉ, ha ha. Nhưng mỗi người chúng ta sinh ra đều là một thiên tài trên một lĩnh vực của bản thân, học sinh cũng vậy. Tôi nghĩ, liệu chúng ta có nên ngồi lại với nhau và nghĩ xem, liệu cách đánh giá như vậy còn phù hợp với thế hệ học sinh ngày nay hay không?! 

Hello GenZ - Chuyên đề ra đời nhằm mang đến những góc nhìn, quan điểm hay ho của chính người trẻ thế hệ GenZ. Các bạn sẽ được chia sẻ, tranh luận về những vấn đề cuộc sống, trường học, xã hội, tình yêu và cả sở thích. Tại đây, bạn sẽ thấy mình hiểu hơn thế giới quan màu sắc của người trẻ hiện đại.

Các bạn trẻ GenZ muốn tham gia cộng tác có thể gửi bài về địa chỉ: hellogenz@kenh14.vn.

Hello GenZ: Đánh giá năng lực một người thế nào khi họ giỏi Toán, nhưng lại bắt đi thi Văn? - Ảnh 5.

Bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC
Xem theo ngày

Tin nổi bật kenh 14

  • MCK gửi lời nhắn đến anti-fan

    MCK gửi lời nhắn đến anti-fan
  • Đọc thêm