4 người chết vì sốt xuất huyết, nguy cơ bùng phát dịch bệnh ở TPHCM

Sốt xuất huyết đang trở thành mối lo lớn tại TPHCM khi số ca mắc liên tục tăng nhanh ngay từ những tháng đầu năm.

Ngày 9/6, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC) cho biết, tính đến hết tháng 5/2026 toàn thành phố ghi nhận 17.718 ca mắc sốt xuất huyết, tăng gần 65% so với cùng kỳ năm 2025.

Đáng chú ý, dịch bệnh đã xuất hiện trên địa bàn của tất cả 168 phường, xã và đặc khu thuộc TPHCM. Số ca tử vong đã ghi nhận là 4 trường hợp, cho thấy mức độ nguy hiểm của bệnh vẫn hiện hữu dù công tác điều trị và kiểm soát dịch đã có nhiều nỗ lực.

Theo BS Lê Hồng Nga, Phó giám đốc HCDC, diễn biến dịch sốt xuất huyết những năm gần đây đang có nhiều thay đổi đáng lo ngại. Nếu trước đây các đợt dịch lớn thường xuất hiện theo chu kỳ khoảng 5 năm thì hiện nay khoảng cách giữa các đợt bùng phát đã rút ngắn xuống còn 3-4 năm.

Thực tế tại TPHCM cho thấy thành phố từng ghi nhận các đỉnh dịch lớn vào các năm 2016, 2019 và 2022. Theo quy luật này, năm 2026 được dự báo sẽ là thời điểm xuất hiện một đợt bùng phát dịch sốt xuất huyết quy mô lớn tại TP.HCM cũng như nhiều tỉnh, thành khu vực phía Nam.

Các chuyên gia nhận định biến đổi khí hậu là một trong những nguyên nhân quan trọng làm thay đổi quy luật dịch tễ học của bệnh. Nhiệt độ tăng cao, mùa mưa kéo dài và thời tiết diễn biến thất thường tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi truyền bệnh phát triển quanh năm thay vì chỉ tập trung vào một số thời điểm nhất định như trước đây.

Song song đó, tốc độ đô thị hóa nhanh tại các đô thị lớn cũng khiến việc kiểm soát các ổ lăng quăng, bọ gậy và nguồn lây trở nên khó khăn và phức tạp hơn. Những khu dân cư đông đúc, công trình xây dựng, khu vực có nhiều vật dụng chứa nước... là môi trường thuận lợi để muỗi sinh sản và phát tán.

Một xu hướng đáng chú ý khác trong năm nay là sự thay đổi về nhóm tuổi mắc bệnh. Theo HCDC, nhóm người từ 15 tuổi trở lên hiện chiếm hơn một nửa tổng số ca mắc sốt xuất huyết. Trong đó, tỷ lệ mắc cao tập trung ở thanh thiếu niên và người trẻ từ 16 đến 30 tuổi.

BS Lê Hồng Nga cho rằng đây là nhóm thường xuyên học tập, làm việc và di chuyển trong môi trường đông người nhưng lại có tâm lý chủ quan trước bệnh sốt xuất huyết. Nhiều người không thực hiện đầy đủ các biện pháp phòng chống muỗi đốt, đồng thời dễ nhầm lẫn các triệu chứng ban đầu với cảm cúm thông thường.

Chính sự chủ quan này đã khiến không ít bệnh nhân nhập viện muộn, bỏ lỡ giai đoạn theo dõi quan trọng của bệnh. Trên thực tế, nhiều trường hợp sốt xuất huyết đã diễn tiến nặng, dẫn đến suy đa tạng, sốc sốt xuất huyết và phải điều trị hồi sức tích cực.

Không chỉ đe dọa tính mạng, sốt xuất huyết nặng còn tạo gánh nặng kinh tế lớn cho gia đình người bệnh. Theo các chuyên gia, chi phí điều trị cho một trường hợp nguy kịch có thể dao động từ 120 triệu đồng đến 720 triệu đồng, chưa kể những ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe và khả năng lao động sau khi hồi phục.

Bên cạnh đó, ngành y tế cũng cảnh báo nhiều quan niệm sai lầm đang tồn tại trong cộng đồng về căn bệnh này. Một trong những lầm tưởng phổ biến nhất là cho rằng nhà cửa sạch sẽ thì không có nguy cơ mắc sốt xuất huyết. Tuy nhiên, thực tế cho thấy muỗi vằn - tác nhân truyền bệnh sốt xuất huyết - thường đẻ trứng và phát triển trong các dụng cụ chứa nước sạch.

Một hiểu lầm khác là nhiều người cho rằng đã từng mắc sốt xuất huyết thì bệnh sẽ không tái lại. Theo các chuyên gia dịch tễ, virus Dengue gây bệnh sốt xuất huyết có 4 tuýp huyết thanh khác nhau. Người mắc một tuýp chỉ có miễn dịch với tuýp đó và vẫn có thể nhiễm các tuýp còn lại trong những lần tiếp theo.

Đáng lo ngại hơn, các trường hợp tái nhiễm sốt xuất huyết có nguy cơ diễn tiến nặng cao hơn so với lần mắc đầu tiên. Vì vậy, mọi người không nên chủ quan dù đã từng mắc bệnh trước đó.